از شخص كامل و اصل مشكل نيست زبان دراز بايد دستش هم دراز باشد يعنى بقدرت .
و اگر دعوتى ندارد اظهار علم و قدرت بميل خود اوست كسى را حق نيست كه از او بخواهد .
و اگر ادعاى محض است بدون دليل و اثبات قابل رد يا قبول نيست دم از مراتب عشق و عرفان زدن و اظهار ذوق نمودن دعوتى نميخواهد هر كس اهل هر نوع ذوقى باشد بجنس خودش البته ميپيوندد از ترك عادات سابق هم حاصلى نيست تبديل قشر بقشر ديگر و نقل از تقليد و عادتى به تقليد و عادت ديگر است .
58 - بدانكه متاع فقر و تصوف در اين زمان كسادتر از هر زمانى است و اهل آن كميابترند اگر چه بر خلاف آن نموده مىشود و مدعيان اين مطلب بسيارند بلكه كمتر كسى است كه ادعاى اين مطلب نكند و خود را از اين فرقه محسوب نكند بلكه طلاب علوم و علماى رسوم و ارباب حرف و صنايع هم مضايقه دارند از اينكه نسبت قشرى و بىمعرفتى به آنها داده بشود حتى آنكه اگر كسى بگويد فلان كس نادرويش است ملول مىشود بيشتر از امراء و اعيان جز آنكه از اسم صوفى پرهيز دارند غافل از اينكه معنى درويش و عارف و سالك هم غير از همان معنى صوفى نيست لفظش مختلف است .
اما تمام اين اشخاص مذكور از اصول و فروع اين مطلب بيخبرند و از حقيقتش بيگانه و از كم و كيفيتش بىاطلاع پس در واقع اينها بظاهريت
اسرار المعارف ( فارسى ) — صفحة اسرار المعارف 52
مساهمون: محمد حسن بن محمد باقر صفى عليشاه
صاسرار المعارف ٥٢