تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 775

مساهمون:

ص٧٧٥
ابهر رفت ، ولى باز هم به مراد خود نرسيدند . اما جيوش‌بك را با بعضى از امراى خود عداوتى پديد آمد . آنان نزد سلطان سعايت كردند ، و سلطان در رمضان همان سال ، او را در تبريز بكشت . جيوش‌بك ، تركى از مملوكان سلطان محمد و مردى نيك سيرت بود ، و در كار حكومت سخت با تجربه . هنگامى كه او به امارت موصل رسيد تركان در نواحى آن دست به قتل و غارت زده بودند ، و امنيت از راهها بريده بودند . جيوش بك بر سر آنان تاخت آورد ، و دژهايشان را بگرفت . از جمله اين دژها ، دژ هكاريه و دژ زوزان و بشنويه [ 1 ] بودند . كردان از او بيمناك شدند ، و مردم بياسودند و راهها امن گرديد .

اخبار دبيس با المسترشد باللّه

از حركت سپاهى به سردارى يرنقش [ 2 ] الزكوى [ 3 ] به سوى دبيس و وقايع آن ، در سال 514 ، سخن گفتيم . دبيس برادر خود منصور را به گروگان نزد يرنقش نهاد ، و يرنقش او را در سال 516 به بغداد آورد ، ولى المسترشد باللّه بدين راضى نشد و به سلطان محمود نوشت كه ، دبيس هيچ اصلاحى نمىپذيرد ، زيرا در پى گرفتن انتقام خون پدر خويش است و از او خواست كه آقسنقر برسقى را از موصل براى گوشمالى او بفرستد . خليفه از سلطان محمود خواست كه آقسنقر برسقى را شحنگى بغداد دهد . سلطان نيز او را فراخواند و شحنگى بغداد داد ، و فرمان داد كه دبيس را سركوب نمايد . چون سلطان از بغداد برفت ، دبيس همچنان به كار خود سرگرم بود . المسترشد باللّه برسقى را فرمان داد كه به سوى دبيس رود ، و او را از حله براند . برسقى سپاهيان خود را از موصل فرا خواند ، و به جانب حله راند ، و با دبيس رو به رو شد ، اما از او شكست خورد و در ماه ربيع الآخر سال 516 ، به بغداد بازگشت . از جمله سپاهيان او نصر [ 4 ] بن النفيس بن مهذب [ 5 ] الدوله احمد بن ابى الجبر [ 6 ] ، عامل بطيحه بود ، كه به هنگام انهزامشان ، به دست عمش مظفر بن حماد [ 7 ] بن ابى الجبر ، به سبب عداوتى كه در ميانشان بود ، كشته شد . مظفر بن حماد به بطيحه رفت ، و بر آن غلبه يافت و به دبيس نامه نوشت و در اطاعت او درآمد . دبيس رسولى نزد المسترشد باللّه فرستاد ، و پيام داد كه در اطاعت اوست ، و گفت اينك به ديه‌هايى كه خاص خليفه است ناظرانى بفرستد و دخل آنها را گرد آورد ، البته به شرطى كه وزير خود جلال الدين ابو على بن صدقه [ 8 ] را در بند كشد . اين پيمان منعقد گرديد و
هامش
[ ( 1 ) ] نسويه . [ ( 2 ) ] برسق . [ ( 3 ) ] الكركوى . [ ( 4 ) ] مذهب . [ ( 5 ) ] مضر . [ ( 6 ) ] عماد . [ ( 7 ) ] ابى الخير . [ ( 8 ) ] جلال الدين على بن صدقه .
تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 775 | ابن خلدون / عبد المحمد آيتى