حكومت اسحاق بن كنداج [ 1 ] بر موصل
چون احمد بن موسى بن بغا به جزيره رفت و موسى بن اوتامش بر ديار ربيعه امارت يافت ، اسحاق بن كنداج خشمگين شد و از سپاه خود جدا گرديد و بر كردان يعقوبيه زد ، و اموالشان را غارت كرد . سپس با ابن مساور خارجى رو به رو گرديد ، و او را به قتل آورد .
آنگاه به موصل رفت ، و از مردم آن طلب مال نمود . سردار موصل ، على بن داود بود . از پرداخت مال سر باز زد ، اسحاق بن كنداج به سوى او لشكر برد . پس على بن داود به نبرد بيرون آمد ، حمدان بن حمدون التغلبى و اسحاق بن ايوب بن الخطاب التغلبى العدوى با او يار شدند . شمار سپاهيانشان پانزده هزار بود . اسحاق بن كنداج با سه هزار نفر با آنان رو به رو گرديد و منهزمشان ساخت . حمدان بن حمدون و على بن داود به نيشابور ( ؟ ) رفتند و اسحاق بن ايوب به نصيبين . اسحاق بن كنداج در پى آنان روان گرديد . عيسى بن الشيخ الشيبانى را كه درآمد بود و ابو المغراء [ 2 ] موسى بن زراره را كه عامل ارزن [ 3 ] بود نيز پناه داد و آنان به يارى او برخاستند . معتمد فرمان امارت موصل را براى اسحاق بن كنداج فرستاد ، و او به موصل داخل گرديد . ابن الشيخ و ابن زراره صد هزار دينار براى او فرستادند ، تا آنان را در مقر فرمانرواييشان ابقا نمايد ، ولى او از اين كار سر باز زد و آن دو كمر به جنگ بستند . در اين حال ابن كنداج بپذيرفت .
در سال 267 ، ميانشان جنگ درگرفت و اسحاق بن ايوب و عيسى بن الشيخ و ابو المغراء و حمدان بن حمدون ، با جماعتى از ربيعه و تغلب [ 4 ] ، و بكر و يمن آهنگ قتال او كردند . ابن كنداج آنان را به نصيبين ، سپس به آمد فرارى داد . و در نزديكى آمد ، ميانشان جنگهايى درگرفت .
جنگهاى خوارج در موصل
مساور خارجى ، در نبردهاى خود ، به سال 263 ، در بوازيح [ 5 ] كشته شد . ياران او مىخواستند با محمد بن خرزاد [ 6 ] ، كه در شهر زور بود ، بيعت كنند ، ولى او نپذيرفت . پس با ايوب بن حيان بيعت كردند . محمد نزد آنان كس فرستاد كه چون در كار خود نگريسته ، اينك خواهان بيعت است . آنان گفتند كه كار گذشته و با ايوب بيعت كردهاند . محمد با اصحاب خود بيامد ، و ايوب را بكشت . خوارج پس از او با محمد بن عبد اللّه ، معروف به العلام بيعت كردند . او نيز كشته شد ، و يارانش با هارون بن عبد اللّه البجلى بيعت كردند
هامش
[ ( 1 ) ] كنداجيق .
[ ( 2 ) ] ابو العز .
[ ( 3 ) ] اردن .
[ ( 4 ) ] ثعلب .
[ ( 5 ) ] بوارسح .
[ ( 6 ) ] خرداد