تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 501

مساهمون:

ص٥٠١
خروش برآوردند . ميان ابو العباس و صاحب الزنج پى در پى نبردهايى درمىگرفت ، و هر بار پيروزى نصيب سپاه خليفه مىشد ، تا آنجا كه همهء راههاى آذوقه بر روى صاحب الزنج بسته شد ، و محاصره مدت گرفت . جماعتى از سران سپاهش ، چون محمد بن الحارث القمى ، و احمد اليربوعى امان خواسته ، تسليم شدند . اين محمد الحارث القمى ، از سرداران دلير او بود . نگهدارى بارو را ، از آن سو كه مقابل سپاه موفق بود ، او به عهده داشت . موفق تسليم‌شدگان را امان داد و صله و خلعت بخشيد . صاحب الزنج ، دو تن از سرداران خود را با ده هزار تن فرستاد ، كه از سه جانب بر بطيحه بتازند ، و از آنجا راهى بگشايند ، تا راه آمد و شد آذوقه را بر سپاه موفق بربندند . اين خبر به موفق رسيد و سپاهى همراه غلام خود به سوى آنان فرستاد . سپاهيان صاحب - الزنج ، در اينجا نيز شكسته شدند و بسيارى كشته و اسير گرديدند ، و چهار صد كشتى خود را از دست دادند . چون شمار امان‌خواهندگان افزون گرديد ، صاحب الزنج جماعتى از ياران خود را بر گماشت ، تا راههاى فرار را فرو بندند . چون محاصره به درازا كشيد ، و سخت به تنگنا افتادند ، گروهى از سرداران نزد موفق كس فرستادند ، و امان طلبيدند . و چنان نهادند كه آنان نبرد آغاز كنند ، تا اينان راهى براى گريز بيابند . موفق پسر خود ابو العباس را به رودخانهء غربى ، كه على بن ابان در آنجا موضع داشت ، فرستاد . جنگ شدت گرفت و ابو العباس بر على بن ابان پيروز شد . صاحب الزنج سليمان بن جامع را به يارى او فرستاد ، و تا پايان روز جدال و آويز ادامه يافت ، و در پايان ، ظفر از آن ابو العباس بود . در اين فرصت جماعتى كه امان خواسته و وعده نهاده بودند ، خود را به او رسانيدند . ابو العباس به شهر روى نهاد ، و چون سياهان شمارشان را اندك يافتند ، به طمع غلبه بر آنان آهنگ نبرد كردند . در اين احوال از جانب موفق مدد رسيد و ابو العباس پيروزى يافت . ابن جامع با سپاه خود از نهر بالا آمد ، و از پشت سر ابو العباس را مورد حمله قرار داد و كوس بزد . ابو العباس منهزم شد . سياهانى كه گريخته بودند بازگشتند و گروهى از غلامان موفق را اسير كردند و شمارى از علم‌هايشان را گرفتند . ابو العباس از سپاهيان خود به دفاع پرداخت ، تا نجات يافتند . پس از اين واقعه سياهان نيرومند شدند . موفق براى حركت به شهرشان ، سپاه خود را نيك ترميم كرد . از بامداد روز آخر ذو الحجه ، سپاه خليفه صف‌آرايى كرد و هر چه توانست از كشتىها و گذرگاهها ( پلها ) و ديگر سلاح‌ها بسيج كرد ، و به سوى بارو در حركت آمد انكلاى [ 1 ] ،
هامش
[ ( 1 ) ] ابكلاى .