عمال بنى اميه در نواحى
معاويه در آغاز خلافتش به سال 40 ، عبد اللّه بن عمرو بن العاص را امارت كوفه داد سپس او را عزل كرد و مغيرة بن شعبه را به جاى او فرستاد تا با مردم نماز بخواند و شريح قاضى را در آن شهر منصب قضا داد . و بدان هنگام كه ميان حسن ( ع ) و معاويه صلح افتاد ، حمران بن ابان بر بصره استيلا جست . معاويه بسر [ 1 ] بن ابى ارطاة را به بصره فرستاد و او را به كشتن فرزندان زياد بن ابيه فرمان داد . زياد از سوى على بن ابى طالب ( ع ) عامل فارس بود و ما پيش از اين ، در اين باب سخن گفتيم . سپس عبد اللّه بن عامر بن كريز بن حبيب بن عبد - شمس را امارت بصره داد و خراسان و سجستان را به قلمرو او پيوست . حبيب بن شهاب را رياست شرطه داد و عميرة [ 2 ] بن يثربى [ 3 ] را مسند قضا . و عمرو بن العاص همان مقام و سمت را داشت كه پيش از اين داشت . عمرو بن العاص در سال 41 ، عقبة بن نافع بن عبد قيس را كه پسر خالهء او بود ، از سوى خود امارت افريقيه داد . او تا لواته و مزانه پيش رفت . مردم آن ديار ، نخست سر به فرمانش نهادند آنگاه از طاعت او سر برتافتند . عقبه با آنان نبرد كرد و كشتارشان نمود و اسيران گرفت . سپس در سال 42 ، غذامس را در تصرف آورد و كشتار كرد و اسيران گرفت . و در سال 43 ، ودان را گرفت .
در سال 42 ، معاويه مروان بن الحكم را امارت مدينه داد و عبد اللّه بن الحارث بن نوفل را منصب قضا . و نيز در اين سال ، خالد بن العاص بن هشام را حكومت مكه داد . در اين ايام ، حبيب بن مسلمة الفهرى در ارمينيه بود ، معاويه حكومت آن ديار به او داد . حبيب در سال 42 بمرد . ابن عامر در اين سال عبد اللّه بن سوار العبدى را حكومت ثغر هند داد و گويند :
معاويه بود كه او را بدين منصب برگزيد . نيز در اين سال ، ابن عامر قيس بن الهيثم را از خراسان عزل كرد و به جاى او عبد اللّه بن خازم [ 4 ] را فرستاد . سپس در سال 44 معاويه ، عبد اللّه
هامش
[ ( 1 ) ] بشر .
[ ( 2 ) ] عمير .
[ ( 3 ) ] تبرى .
[ ( 4 ) ] حازم .