روز گذشته به باطوم رسيديم . قنسول باطوم پس از يك ساعت به كشتى آمد و تذكرههاى ما را داده از جانب دولت روس امضا نموده ، قول كشيده و بارهاى ما را بدون آنكه بازكنند رييس گمركخانهء روسيه هم بهكشتى آمده بود ، كمال معقوليت را متعرّض نشده ، به منزليكه در باطوم معين شده بود بردند و خودِ من هم در كشتى سوار به قايق نشسته با قونسول باطوم و به اصرار و اظهار قونسول مرا با حرمهء السلطنه و خدمهء ايشان با حاجى بشرخان به منزل قونسول رفتيم و شب را در آنجا نموده ، صبح روز دوشنبه 24 شهر محرّم ، دو ساعت از روز گذشته ، به ماشين خانه با قونسول باطوم رفتيم و 25 ليره داده ، به جهت خودمان و بارهاييكه داشتيم داده ، سه ساعت از روز مزبور گذشته با قونسول وداع نموده ، ماشين حركت نمود .
[ ورود به بادكوبه ]
آن روز و شبِ دوشنبه الى سه ساعت به غروب سه شنبه 25 مانده ، وارد بادكوبه شديم كه سى ساعت در راه بوديم . از باطوم الى بادكوبه وقت پياده شدن از شمندفر ، اجزاى قونسولگرى بادكوبه حاضر شده بودند ، به ميهمانخانهء مسلمانها كه جاى بسيار خوبى بود رفته منزل نموديم . جناب حاجى ناظم خلوت هم از اسلامبول با من رفيق سفر شده بود . همراه بنده به همين ميهمانخانه آمد . يك ساعت بعد از اقامت در ميهمانخانه ، جناب اجل حاجى مجدالدوله آمدند ديدن و قونسول بادكوبه پسر مرحوم حكيم الممالك نيز آمدند ، ولى جناب حاجى مجدالدوله چون چهار روز قبل از ماها به بادكوبه