محمد : او ملقب به ابن طباطبا بود كه همراه ابىالسرايا ، در سال 199 ه . ق با شعار « الرضا من آل محمد » در كوفه قيام كرد و حكومتش دو سال دوام آورد . « 1 » دلايلى براى قيام محمد ذكر كردهاند . برخى سبب آن را جايگزين ساختن حسن بن سهل ، به جاى طاهر بن حسين دانستهاند . « 2 »
قيامى كه محمد بن ابراهيم طباطبا بن اسماعيل الديباج بن ابراهيمالغمر بن الحسن المثنى بن الإمام الحسن ( ع ) ، در سال 199 ه . ق به راه انداخت ، در آغاز حكومت مأمون ، ضربه هولناكى بر پيكر عبّاسيان وارد كرد . محمد با كمك ابوالسرايا سرى بن منصور كه با لشكرش به او پيوسته بود ، به پيروزىهاى مهمى نايل شد . هدف محمد از قيام ، مانند هدف زيد ( ع ) ، دعوت مردم به رضاى آل محمد ( ص ) بود . قيام محمد تا اندازهاى به ثمر رسيد و بر بلاد عراق چيره شد و ارتش مأمون را در هم شكست و دامنه فتوحات او تا حجاز كشانده شد . حسين بن حسن بن جعفر ، معروف به « افطس » ، در مدينه مردم را به بيعت و پيوستن به محمد دعوت نمود و مردم به او دست يارى دادند .
در اين قيام ، بزرگان حجاز و عراق ، فقها و شعرا و سران قبايل شركت داشتند و فرزندان ابوطالب ( ع ) نقش فعالى ايفا
هامش
( 1 ) . تاريخ خليفه ، ص 311 .
( 2 ) . تاريخ الطبرى ، ج 8 ، ص 529 .