تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير مخزن العرفان در علوم قرآن ( فارسى ) — صفحة 449

مساهمون:

ص٤٤٩

[ توضيح آيات ]

چون ذات احديت جلّ شأنه سوره را بنام موسى بن عمران ( ع ) و حكايت فضيلت و جلالت شأن او افتتاح نمود ، آخر سوره را بنام قارون و فضيحت و رسوايى و عذاب او خاتمه داده تا اينكه دانسته شود كه او تعالى در مورد احسان كثير الفضل و در موقع غضب شديد الانتقام است اين است كه فرموده :
إِنَّ قارُونَ كانَ مِنْ قَوْمِ مُوسى فَبَغى عَلَيْهِمْ
از ( فاء ) كه براى تفريع جمله بجمله آورند چنين بر مىآيد كه قارون اول از گروه موسى ( ع ) و از گروندگان برسالت او بوده و بعد شايد در اثر ثروت و مال زياد مغرور گرديده بناى دشمنى و ضديّت را با حضرت موسى ( ع ) گذاشت و طغيان نمود و بر عليه او و مؤمنين اقدام كرد و ميخواست در زمين فساد نمايد و اشاره بكثرت مال او دارد قوله تعالى :
وَ آتَيْناهُ مِنَ الْكُنُوزِ ما إِنَّ مَفاتِحَهُ لَتَنُوأُ بِالْعُصْبَةِ أُولِي الْقُوَّةِ
خداى تعال بقدرى مال و ثروت بقارون عطاء نموده بود كه كشيدن كليدهاى آن براى جماعت مردمان قوى مشكل مىنمود . ( من ) در ( من الكنوز ) بيانيّه است ، و ( ما ) در ( ما انّ ) موصوله و بمعنى ( الّذى ) مىباشد و ( مفاتح ) جمع مفتح است و مفاتيح جمع مفتاح است و معنى هر دو يك چيز است يعنى كليدها ، و ( كنوز ) جمع كنز است و كنز بمعنى گنج است ، و ( تنوء ) اشاره به اين است كه بقدرى كليدهاى گنجهاى او سنگين بود كه برداشتن آن پشت مردمان قوى را خم مىنمود . بعضى گفته‌اند چندين شتر قوى هيكل كليدهاى گنجهاى او را ميكشيدند و با اينكه نسبت نزديكى بموسى داشت كه بقولى پسر عموى او و بقولى پسر خاله او بود و اول به ظاهر تابع موسى و مبلغ او بود ، و بقول بعضى از اول ايمان نداشت و نفاق مىنمود و بسيار خوش صورت و خوش بيان بود و چون مغرور گرديد خداوند خودش و مالش را به زمين فرو برد ، و آيه اشاره بكثرت مال وى است كه وى را به هلاكت رسانيد .