( استواء ) بقرينه ( على ) در اينجا بمعنى استيلاء است يعنى وقتى كه خودت و كسانى از مؤمنين كه با تواند بر كشتى سوار شديد بگو ستايش و حمد و ثناء مخصوص آن خدايى است كه ما را از جماعت ستمكاران نجات داد .
وَ قُلْ رَبِّ أَنْزِلْنِي مُنْزَلًا مُبارَكاً وَ أَنْتَ خَيْرُ الْمُنْزِلِينَ
تمام قرّاء ( منزلا ) بضمّ ميم و فتح زاء قرائت نمودهاند مگر ابو بكر كه از عاصم كه يكى از قراء است بفتح ميم و كسر زاء نقل نموده ، يعنى ابو بكر كه راوى قرائت عاصم است از عاصم نقل كرده كه عاصم بفتح ميم و كسر زاء قرائت نموده .
پس از آنكه آب تمام روى زمين را گرفت و نوح و تابعين او از غرق نجات يافتند و تمام كفّار هلاك گرديدند بنوح ( ع ) خطاب ميرسد كه اى نوح خداى خود را بخوان و از او طلب نما و بگو ما را در محلّ با بركت فرود آور كه از هر آفتى محفوظ باشيم .
إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ وَ إِنْ كُنَّا لَمُبْتَلِينَ
( ان ) در
( وَ إِنْ كُنَّا )
مخفّفه از مثقّله و ضمير شأن در آن مستتر است يعنى در اين داستان نوح و طوفان عظيم هر آينه آيات و نشانههايى است از قدرت و عظمت الهى و اينكه شأن و امر ما چنين بود كه آنان را در مورد بلاء و آزمايش در آورديم .
آرى داستان طوفان نوح يكى از اسرار عجيب عالم بشمار ميرود ، طبيعيّين بايستى در حكايات قرآن قدرى فكر خود را به كار اندازند تا بدانند كه اگر مشيّت الهى تعلّق گيرد در آنى عالم را زير و زبر ميگرداند ، بقول خود طبيعيين طبيعت بيشعور يك اقتضاء دارد و بيك روش پيش ميرود اين تغييرات و تبدلاتى كه چه در زمان قديم و چه بعد از آن در عالم پديدار ميگردد اقوى شاهد و دليلى است كه دست تواناى ديگرى در كار است كه از روى علم ازلى و قدرت سرمدى هر طورى كه حكمت اقتضاء نمايد امور عالم را منظّم و مرتب ميگرداند و نيز همان علت