( سؤال دوم )
در اين آيه خداى تعالى تزيين دادن اعمال بد را نسبت به خودش ميدهد
زَيَّنَّا لَهُمْ أَعْمالَهُمْ
و در همين سوره نمل آيه 34 ، نسبت بشيطان ميدهد
وَ زَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطانُ أَعْمالَهُمْ
و نيز در سوره عنكبوت آيه 38
وَ زَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطانُ أَعْمالَهُمْ
( پاسخ )
مفسرين گفتهاند آراسته گردانيدن اعمال بد نسبت بشيطان بطور حقيقت است و نسبت به حق تعالى بطور مجاز است چون لازمه حيات دنيا و بقاء آن در مدت معين اين است كه قوايى از شهوت و غضب به او داده شود ، و نيز براى تأمين معاش و اينكه رزق او توسعه پيدا نمايد قواى حيوانى به او داده تا جذب ملائم و دفع منافى نمايد و اينها سبب طغيان وى گشته و منكر دار جزاء و پاداش گرديده و چون اينها بخواسته خداوندى تحقق گرفته استعارة نسبت آراستگى اعمال بد را به خود ميدهد زيرا كه قواى حيوانيه از شهوت و غضب سبب فرو رفتن او در شهوات گرديده از اين جهت فرموده ما در اثر متابعت شهوات و انكار معاد اعمال وى را در نظرش زينت داديم .
لكن نسبت آراسته گردانيدن اعمال بد آنان بشيطان بطور حقيقت است كه بوسوسه قواى سبعيه و حيوانيه را تحريك مىكند تا آنكه اولا منكر معاد گردد و ثانيا اعمال بد را در نظرش آراسته گردانيده و خوب جلوه ميدهد تا اينكه مرتكب معاصى گردد كه در اثر آن ببدترين عذاب دائمى مبتلا خواهد گرديد و چنين كسانى شديدترين مردم ميباشند هم از جهت پاداش و هم از جهت زيانكارى .
وَ إِنَّكَ لَتُلَقَّى الْقُرْآنَ
القاء ، اقسامى دارد كه آن را خاطرات نامند : القاء شيطانى ، القاء نفسانى ، القاء روحانى ، القاء رحمانى .
1 - القاء شيطانى ، هر گاه چيزى در قلب تو خطور نمايد كه گناهى يا امر شرّى را ايجاب نمايد اين القاء شيطانى است و تابع آن را نفس امّاره نامند زيرا كه شيطان شالوده شرّ و فساد و محرّك اعمال قبيح است .
2 - القاء نفسانى ، اگر در قلب چيزى خطور نمايد كه راجع بحظوظ نفسانى