در عالم واقع ميگردد قبل از پيدايش آن در عالم فوق اين عالم كه آن را ( عالم قضا و لوح محفوظ نامند ) مقرر گرديده و ثبت شده و مربى و ناظم عالم طورى نظام موجودات را مرتب و مقرر فرموده كه مثلا در وقت معين به خواهش ولى امر ماه شكافته گردد يا وقتى خورشيد يا زمين بمصلحتى بقهقرا برگردد يا وقت ديگر از كوهى شترى بيرون آيد يا عصائى اژدها گردد و تمام معجزات انبياء از همين قبيل است كه علل وقوع آن اثبات نبوت و به خواهش ولى امر تحقق مىپذيرد و هيچ كدام مخل بنظام عالم نخواهد بود و تشكيك در آن منجر بكفر و انكار عموم قدرت خدا ميگردد ، در كتاب ( مخزن اللئالى ) براى رفع استبعاد منكرين معجزات انبياء و اولياء تا اندازهاى بحث نموديم به آن جا مراجعه نمائيد .
وَ كَذَّبُوا وَ اتَّبَعُوا أَهْواءَهُمْ وَ كُلُّ أَمْرٍ مُسْتَقِرٌّ
وقتى كفار قريش چنين امر خارق العادهاى را مشاهده نمودند تكذيب كردند و گفتند محمد صلّى اللَّه عليه و إله و سلّم چشم ما را بسته و اين نيز مثل باقى سحرهاى او است و حضرت را ساحر ناميدند و تابع هواى نفسانى خود گرديدند و ندانستند كه هر امرى بجاى خود ثابت و مستقر است .
اگر چه بين مفسرين در توجيه جمله
( كُلُّ أَمْرٍ مُسْتَقِرٌّ )
گفتارى است كه بروايت طبرسى كه در توجيه آيه گفته رأى قتاده بر اين است ( خير مستقر ) است باهل خير و شر مستقر است باهل شرّ يعنى هر خير و شرّى ثابت است تا به صاحبش برسد يا در بهشت يا در جهنم و نيز از كلبى چنين نقل مىكنند كه گفته براى هر امرى حقيقتى است كه بعضى در دنيا ظاهر است و بعضى در آخرت ظاهر ميگردد .
( پايان ) لكن كسى كه اندك تأملى در اين آيات بنمايد به خوبى بر وى ظاهر ميگردد كه اين آيات مثل
( كُلُّ أَمْرٍ مُسْتَقِرٌّ )
و آيه بعد
( حِكْمَةٌ بالِغَةٌ فَما تُغْنِ النُّذُرُ )
و نيز در اواخر همين سوره
( وَ كُلُّ شَيْءٍ فَعَلُوهُ فِي الزُّبُرِ وَ كُلُّ صَغِيرٍ وَ كَبِيرٍ مُسْتَطَرٌ )
بلكه بسيارى از آيات شاهد بر همان مطالب بالا است و شايد اشاره برفع استبعاد