بشر در امور زندگانى و امور معاششان نزديك بهم باشد كه جامعه و تمدّن روى يك نظام مرتب گردد و بعضى بعض ديگر را در عمل و كار تسخير نمايند بكفّار چنين مال و ثروتى عطا مينمودم .
از اين آيه دو مطلب توان استخراج نمود يكى عطاى مال و جاه و عزت دنيوى يك تفضلى است نسبت بكفار زيرا بمقتضاى صفت رحمانى كه هر كس به قدر استعداد بايستى از آن بهرهمند گردد چون كفار از آخرت نصيبى ندارند و مقصودشان هم زراعت دنيا است از دنيا به آنها عطا مينمايد
( وَ ما لَهُ فِي الْآخِرَةِ مِنْ نَصِيبٍ )
و ديگر بىمقدارى مال و جاه دنيوى را مىرساند و اشاره به اينكه پستترين نعمت خود را تخصيص ميدهد بپستترين مردم يعنى كفار زيرا كه آنان ركود بعالم طبيعت نمودهاند و بازگشت آنها نيز باسفل السافلين طبيعت خواهد گرديد .
در حديث است كه اگر دنيا به قدر بال مگسى نزد خداوند ارزش داشت شربت آبى بكافر نميداد .
اين است كه چون خداوند متعال دائم الفضل و كثير الاحسان است هر يك از آنان را به قدر استعدادشان بهرهمند ميگرداند لكن نزد دانشمندان زر و زيور دنيا هيچ ارزش ندارد و مانند بازى بچهگانه مينمايد
( وَ الْآخِرَةُ عِنْدَ رَبِّكَ لِلْمُتَّقِينَ )
دار آخرت و مقام عنديّت كه عبارت از قرب جوار احديت است مخصوص مردمان پرهيزكار است كه پشت به دنيا و روى به حق تعالى آوردهاند و از دنيا طلب نميكنند مگر به قدر ضرورت معاش و باقل ما يقنع قانع ميگردند .
وَ مَنْ يَعْشُ عَنْ ذِكْرِ الرَّحْمنِ نُقَيِّضْ لَهُ شَيْطاناً فَهُوَ لَهُ قَرِينٌ وَ إِنَّهُمْ لَيَصُدُّونَهُمْ عَنِ السَّبِيلِ وَ يَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ مُهْتَدُونَ
از راغب اصفهانى است ( عشا ظلمة تعترض فى العين يقال رجل اعشى و امرأة عشواء ) كسى كه از ياد خدا و از تأمل در آيات قرآنى رو گردانيد و بامور طبيعى مايل گرديد شيطان را بر وى مىگماريم كه قرين و همنشين و مصاحب وى گردد .