توضيح آيات
وَ قَوْمَ نُوحٍ مِنْ قَبْلُ إِنَّهُمْ كانُوا قَوْماً فاسِقِينَ
( واو ) در و قوم نوح جمله را عطف به آيه بالا داده يعنى قوم نوح را پيش از قوم عاد و ثمود هلاك گردانيديم زيرا كه آنان گروه ستمكاران بودند و تماما فاسق و گنهكار و خارج از بندگى و اطاعت حق تعالى گرديده و تمرد پيمبران را مينمودند اين بود كه پس از اتمام حجت بكيفر اعمالشان مبتلا گرديدند و به عذاب سخت گرفتار شدند .
در اين آيات پنج نفر از پيمبران و اهل ملت زمان آنها و عذاب و سخطى كه در اثر مخالفت و تمرد بر آنان وارد گرديده اشاره نموده و اين تذكر دو فائده در بر خواهد داشت يكى انذار و تهديد ديگران كه بدانند هر گاه مخالفت و فسق و تعدى را از حد بگذرانند آنان نيز مثل امم سابقه مشمول عذاب و سخط الهى خواهند گرديد و نمونه عذاب آخرتى را نيز در دنيا مشاهده مينمايند .
و ديگر براى تسلى دل رسول اكرم صلّى اللَّه عليه و إله و سلّم كه اگر مردم نسبت سحر و ديوانگى و نسبتهاى نارواى ديگر به تو ميدهند دلتنگ مباش بدانكه در هر زمانى مردم چنين بودند و در هر وقتى اهل حق بسيار كم يابند و همين طورى كه آن بزرگواران بر جفاى كفار صبر مينمودند و در تبليغ رسالت ثابت و متين و استوار بودند تو نيز چنين باش و در اين خصوص نيز آيات ديگرى وارد گرديده در سوره احقاب آيه 34 خطاب به پيغمبرش نموده
( فَاصْبِرْ كَما صَبَرَ أُولُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ )
« 1 » معلوم مىشود رسول اكرم صلّى اللَّه عليه و إله و سلّم از دست كفار مخصوصا قريش خيلى اذيت كشيده و نيز براى ايمان نياوردن آنان بسيار نگران بوده كه مأمور بصبر ميگردد .
وَ السَّماءَ بَنَيْناها بِأَيْدٍ وَ إِنَّا لَمُوسِعُونَ - وَ الْأَرْضَ فَرَشْناها فَنِعْمَ الْماهِدُونَ
هامش
( 1 ) - اى محمد ( بر جفاى كفار ) صبر كن همانطورى كه پيمبران اولو العزم صبر نمودند