توضيح آيات
هَلْ أَتاكَ حَدِيثُ ضَيْفِ إِبْراهِيمَ الْمُكْرَمِينَ
( هل ) استفهامى طلب فهم كردن است و كاف در ( اتيك ) خطاب است يعنى اى محمد صلّى اللَّه عليه و إله و سلّم آيا تو خبردار شدهاى از حكايت مهمانهاى ابراهيم ( ع ) كه آنها نزد خدا گرامى بودند اين آيه نظير قوله تعالى است كه راجع بملائكه فرموده :
( بَلْ عِبادٌ مُكْرَمُونَ )
و شايد ( مكرمين ) راجع به حضرت ابراهيم باشد يعنى ابراهيم ملائكه را گرامى داشت كه برخواست و نزد آنها طعام آورد .
و اين طور بيان ارائه ميدهد كه حضرت رسول صلّى اللَّه عليه و إله و سلّم قبلا از اين حكايت خبردار نبود و بتوسط وحى خبردار گرديد .
إِذْ دَخَلُوا عَلَيْهِ
مهمانها چنانچه آيه بعد خبر ميدهد ملائكه بودند كه براى دو امر بزرگ از جانب خدا فرود آمده يكى بابراهيم « ع » بشارت دهند كه خدا ميخواهد به تو پسرى عنايت فرمايد و ديگر مأمور بودند براى عذاب قوم لوط « ع »
فَقالُوا سَلاماً قالَ سَلامٌ قَوْمٌ مُنْكَرُونَ
وقتى ملائكه فرود آمدند بابراهيم ( ع ) سلام كردند و مقصود از سلام ملائكه شايد فقط تحيت و طلب رحمت براى ابراهيم ( ع ) بود و شايد نظر به اينكه چون براى عذاب قوم لوط مأمور گرديده بودند خواسته باشند بابراهيم بفهمانند كه تو و تابعين تو از اين عذاب بسلامت و ايمن خواهيد بود .
و پس از آنكه ملائكه بر ابراهيم سلام گفتند ابراهيم مطابق سلام آنان گفت سلام بر شما باد لكن به نظر ابراهيم اشخاص ناشناس نمودار شدند ابراهيم به گمان اينكه آنها بشرند و چون سجيّه ابراهيم ( ع ) مهمان نوازى بود .
فَراغَ إِلى أَهْلِهِ فَجاءَ بِعِجْلٍ سَمِينٍ
رفت نزد ساره و گوساله چاقى بريان كرده نزد آنان حاضر نمود و در اينكه ملائكه چند نفر بودند بين مفسرين گفتارى است :