چنين قدرتى دارند يا دانش و علومى و خارق العادهاى از آنان پديدار گرديده يا فهميدهايد كه با موجودات علوى ارتباط دارند وقتى كه هيچ برترى و امتيازى در آنها نميباشد بلكه از پستترين موجودات بشمار ميروند زيرا كه جمادى بيش نيستند و بيشتر آنان بدست خودتان ساخته شدهاند شمايى كه ادعاى عقل و دانش و انسانيت داريد روش عقلايى چنين نيست كه بجمادى پناهنده گردد .
خلاصه آيه بالا
( ما خَلَقْنَا السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ وَ ما بَيْنَهُما إِلَّا بِالْحَقِّ )
اشاره بالوهيّت و مبدئيت خود دارد كه آنچه در آسمانها و زمين و بين آنها است به حق و از مبدء حقيقت پديد گرديده و آيه اخير اشاره بوحدت و فردانيت إله عالم است ( و لا مؤثر فى الوجود الا اللَّه ) را اثبات مىگرداند كه آنچه هست از او و قائم به آن فرد متعال است و غير او همه فقير و محتاج به آن غنى مطلق ميباشند .
در كتاب كريم بعبارات مختلفه و بادّله واضحه وحدت إله عالم را ثابت ميگرداند يك جا فرموده
( لَوْ كانَ فِيهِما آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتا )
« 1 » در جاى ديگر
( وَ ما كانَ مَعَهُ مِنْ إِلهٍ إِذاً لَذَهَبَ كُلُّ إِلهٍ بِما خَلَقَ وَ لَعَلا بَعْضُهُمْ عَلى بَعْضٍ )
« 2 » و در اينجا به طرز ديگرى بشر را متنبّه مىگرداند و پستى و بىمقدارى بتها را مىرساند و حكم آن را موكول بعقل خودشان مىكند كه بدانيد اين هايى را كه به غير از خدا عبادت ميكنيد لايق عبادت و پرستش نيستند عبادت و بندگى مختص به آن خدايى است كه مبدء كائنات است و ممكنات را از نيستى و عدم بوجود آورده .
وَ مَنْ أَضَلُّ مِمَّنْ يَدْعُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ مَنْ لا يَسْتَجِيبُ لَهُ إِلى يَوْمِ الْقِيامَةِ وَ هُمْ عَنْ دُعائِهِمْ غافِلُونَ
هامش
( 1 ) - سوره انبياء آيه 32 اگر در آسمان و زمين غير از خداى يكتا خدايان ديگر بودند هر آينه زمين و آسمان فاسد ميگشت .
( 2 ) - سوره مؤمنون آيه 93 اگر با خدا خدايان ديگرى بود هر آينه هر خدايى با مخلوق خود در طرفى از سعه عالم وجود رفته و به حكم تقابلى كه بين آنها است هر يك از ديگرى برترى ميجست پس بسبب جدال و نزاع آنان عالم مضمحل و فاسد ميگرديد .