وَ إِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَتْ
( سخنان مفسرين در توجيه زوجت )
( 1 ) هر يك از افراد بشر با هم شكل خودش كه اهل جهنّم باشد يا اهل بهشت جفت ميگردد زيرا كه مقصود از نفوس نفوس بشر است و گاهى از حقيقت انسان تعبير بروح مىشود ( ابن عباس مجاهد حسن ) ( 2 ) ارواح برميگردند باجسامشان و روح با بدن جفت ميگردد و زنده مىشود ( عكرمه ، شعبى ، ابى مسلم ) ( 3 ) هر يك از افراد بشر قرين ميگردد با آنچه در دنيا با وى بوده غاوى كه عملش اغوا بوده با آن كسى كه وى را اغوا نموده انسان باشد يا شيطان ( جبائى ) ( 4 ) بعضى گفتهاند نفوس صلحا از مؤمنين قرين ميگردند با حور العين و ممكن است معنى عامى از آيه استفاده شود يعنى نفوس بشر در قيامت با تمام اشياء قرين ميگردد يعنى شامل هر چيزى ميگردد و به آن سعه وجودش محيط و مستولى بر اشياء مىشود و اللَّه اعلم .
هر چيزى كه با چيز ديگر قرين گرديد آن چيز را زوج گويند مثل نر و مادّه در حيوانات قوله تعالى
فَجَعَلَ مِنْهُ الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَ الْأُنْثى
و هر چيزى كه جفت و قرين هم باشند آن را نيز زوج نامند و قوله تعالى
سُبْحانَ الَّذِي خَلَقَ الْأَزْواجَ
وَ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ خَلَقْنا زَوْجَيْنِ
اطلاق اين آيات شامل ميگردد هر چيزى كه تركيب شده باشد از اشيايى و چون تمام موجودات مركب و نظام وجودشان به همان است كه از اضدادى تركيب يافته پس به اين اعتبار زوجيّت بر همه صادق آيد .
وَ إِذَا الْمَوْؤُدَةُ سُئِلَتْ ، بِأَيِّ ذَنْبٍ قُتِلَتْ
يعنى دخترى كه زنده بگور كردهاند و در زمان جاهليّت بنا بر اين بوده كه زن هنگام وضع حملش گودالى مهيّا مينمودند و سر آن گودال مىنشسته اگر