2 - مقصود از نعيم رطب است و قائلين به آن از حضرت رضا عليه السّلام روايت مرفوعهاى نقل كردهاند 3 - از عبد اللَّه مسعود نقل ميكنند كه گفته از حضرت رسول صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم شنيدم كه فرمود مقصود از نعيمى كه در قيامت از آن سؤال مىشود ايمن بودن و امنيّت داشتن و تن درستى و سلامتى است 4 - از عبد اللَّه عباس است كه گفته حضرت رسول صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم اين سوره را خواند تا رسيد به اين آيه
لَتُسْئَلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِيمِ
فرمود آن نعيمى كه از آن سؤال مىشود پنج چيز است : سيرى شكم ، سردى آب ، لذّت خواب ، سايه مسكن ، اعتدال خلقت 5 - از ابراهيم نقل ميكنند كه گفته هر كس طعامى خورد يا آبى نوشد و در عقب آن شكر گويد از آن نعيم نپرسند 6 - ديگرى گفته نعيم تن درستى و سالم بودن چشم و گوش و سلامتى دل است كه در قيامت از اين نعمتها سؤال مىشود كه در چه چيز صرف نموديد بيانش قوله تعالى
إِنَّ السَّمْعَ وَ الْبَصَرَ وَ الْفُؤادَ كُلُّ أُولئِكَ كانَ عَنْهُ مَسْؤُلًا
« 1 » ( عبد اللَّه عباس ) 7 - مقصود از نعيم نعمت نبوّت و بعثت رسول صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ما است كه نعمت و رحمت بر جهانيان است 8 - از امام جعفر صادق عليه السّلام چنين روايت ميكنند كه فرموده مقصود از نعمت ولايت أمير المؤمنين عليه السّلام است بيانش قوله تعالى
الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي
« 2 » ( تفسير ابو الفتوح رازى )
هامش
( 1 ) سوره بنى اسرائيل آيه 38 محققا گوش و چشم و قلب تمام اينها مسئولند يعنى در معرض سؤال در مىآيند .
( 2 ) سوره مائده آيه 5 گويند اين آيه در حجة الوداع فرود آمده وقتى كه رسول اللَّه ( ص ) مأمور گرديد كه على ( ع ) را وصى و جانشين خود گرداند ( يعنى امروز دين اسلام كامل گرديد و نعمت من بر شما مسلمانها تمام گرديد )