تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير مخزن العرفان در علوم قرآن ( فارسى ) — صفحة 101

مساهمون:

ص١٠١
ذات پروردگار در مقام اوصاف خود برآمده و سه صفت از اوصاف جلال را تذكّر ميدهد اول آن خدايى كه خلق كرد و تسويه نمود و اجزاء موجودات را معادل يكدگر گردانيد و تعادل و توازن بين آنها قرار داد مثل دو دست دو پا دو گوش دو چشم و چون كلمه ( فسوى ) اطلاق دارد شامل ميگردد تمام موجودات علوى از كرات و سيّارات و ماه و خورشيد و موجودات سفلى از نباتات و جمادات و انواع و اصناف حيوانات كه هر يك معادل يكديگر و اجزاء آنان نيز متناسب بهم و بيك نظم و نظام حيرت انگيزى عالم خلقت را مرتب گردانيده و روى يك پايه صحيح استوار گرديده و تمام جهان را مقايسه كن با يك شخص انسانى كه حسن و جمال او روى ميزان تسويه و تناسب اجزاء و اعضاى او قرار گرفته كه اگر اندازه‌اى اعضاى او خلل يابد وجود وى مختل ميگردد و سلامتى او باقى نميماند همين طور جهان اگر يكى از اجزاء آن مختل گردد و به آن طورى كه در نظام خلقت تعيين شده عمل نكند عالم فانى يا مختل ميگردد دوم از اوصاف جلال
وَ الَّذِي قَدَّرَ فَهَدى
قدّر بمعنى اندازه‌گيرى است و شامل ميگردد تمام موجودات مادّى را كه تحت مقدار معيّن و شكل بخصوص اندازه‌گيرى شده و آيه اشاره بدليل عقلى است كه انسان را متنبّه گرداند و بداند كه آن كس كه موجودات را باشكال مختلف آفريده و هر نوعى را به طرز خاصى درآورده و آنچه لازمه حيات او است ببهترين وضعى و جالب‌ترين شكلى در معرض نمايش درآورده بخصوص خلقت انسانى كه واقعا همان حسن صورت و نيكى سيرت كه وى را مستوى القامه متعادل الاجزاء قرار داده بزرگ‌ترين حجّت و دليل بر عظمت و علوّ خالق او است زيرا به حكم عقل ايجاد و ابداع كننده‌اش در مرتبه او نخواهد بود و او پاك و بى نياز و غنى مطلق است اين است كه موظفيم پروردگار خود را تقديس نمائيم و اعتراف كنيم كه او عالىتر و برتر از هر چيزى است ، آن خدايى كه
قَدَّرَ فَهَدى
خلق كرد و هدايت نمود كه هر موجودى را به آنچه صلاح