پيشگفته در أربع رسائل كلامية منتشر شده است .
7 . التحصين فى صفات العارفين « 1 »
نام كامل كتاب ، التحصين فى صفات العارفين من العزلة والخمول بالأسانيد الملتقاة من آل الرسول است . كتاب ، اثر عالم نامدار قرن نهم هجرى جمال الدين احمد بن فهد حلّى ( 757 - 841 ق ) است .
موضوع كتاب ، همچنان كه از نامش پيداست ، عزلت و خمول است . نويسنده ، با استفاده از احاديث معصومان عليهم السلام ، كتاب خود را در سه « قطب » ، تنظيم كرده است .
قطب نخست ، دربارهء تصوّر عزلت است . در اين بخش ، ابن فهد ، ابتدا چنين تعريفى از عزلت به دست مىدهد .
العزلة هى الانقطاع إلى اللَّه تعالى ، فى كهف جبل ، أو ظلّ مسجد أو زاوية بيت . و قد يقال العزلة هى الفرار من الناس والوحشة عن الخلق والاستيناس بالحقّ وهو أعم من الأول . « 2 » عزلت ، عبارت است از انقطاع به سوى خداى تعالى در غار كوهى ، يا زير سايهء مسجدى ، يا در گوشهء خانهاى . و گفته مىشود عزلت ، فرار از مردم و بُريدن از خلق و انس گرفتن با خداوند است كه اعم از تعريف نخست است .
ابن فهد ، در اين بخش ، پنج حديث آورده كه دو مورد آن ، حديث قدسى است .
نيز سخنى از ذوالنون مصرى نقل شده است . « 3 » قطب دوم كتاب ، دربارهء « اذن در عزلت » است . از نظر ابن فهد ، اخبار در اين باره ، بىشمار است و او هفده مورد را ذكر كرده است .
هامش
( 1 ) . كشف الحجب والأستار ، ص 101 ( ش 464 ) ، الذريعة ، ج 3 ، ص 398 ( ش 1430 ) ؛ إيضاح المكنون ، ج 1 ، ص 236 ؛ معجم المؤلّفين ، ج 2 ، ص 144 .
( 2 ) . التحصين ، ص 4 .
( 3 ) . همانجا .