كه وى : اوّلًا مخاطبان خود را در اين نگاشتهها ، مردم شيعهء ناآشنا يا كماطّلاع از مطالب دينى مىداند و به هيچ روى با عالمان دين ، سخن نمىگويد « 1 » و اين ، از افتخارات بزرگ علّامهء مجلسى است كه در كار تأليف ، تنها قشر خاصّى از علما را در نظر نداشته است ، به طورى كه پاسخگوى نيازهاى علمى و فرهنگى جامعه نباشد ؛ بلكه وى براى همهء اقشار و در همهء سطوح مختلف ، تأليف دارد . « 2 » به قول ادوارد براون ، مجلسى به زبان فارسى با زبان ساده و قابل فهم ، چيز مىنوشته و انشاى كتابهاى او ، به طور كلّى ، خيلى ساده و درست و عارى از صنايع بديعى است « 3 » و خود علّامهء مجلسى مىنويسد :
و مقيّد بر نيكى عبارات و حُسن استعارات نگرديده ، به عبارت قريبه به فهم ، مضامين آن را ادا كنيم . « 4 » ثانياً مجلسى با اعتقاد به اين اصل كه ارائهء دستاوردهاى پيشينيان در عرصههاى دينى و نيز برگردان مآخذ حديثى و دينى به زبان فارسى ، از بهترين روشهاى آگاهى رساندن به خلق خدا و ارشاد آنان است ، به ترجمهء آثار بسيارى دست زد . « 5 » ثالثاً مجلسى ، مسائل و نيازهاى زمان خود را همواره مطمحِ نظر قرار مىداد و باتوجّه به نفوذ معنوى و اجتماعى خود ، رسالت دينى امر به معروف و نهى از منكر از ياد نمىبرد . « 6 » در هر صورت ، آثار فارسى علّامه مجلسى ، احتمالًا به دليل سادگى و روانى ادبى و علمى ، و چه بسا به دليل كثرت دستْپروردگان و شاگردانش ، در همان روزگار ، تأليف
هامش
( 1 ) . علّامهء مجلسى ، ص 92 .
( 2 ) . آشنايى با بحارالأنوار ، ص 53 .
( 3 ) . تاريخ ادبيات فارسى ، ج 4 ، ص 279 - 292 .
( 4 ) . عين الحياة ، ص 2 .
( 5 ) . علّامهء مجلسى ، ص 92 .
( 6 ) . همان ، ص 93 .