و شيخ حرّ عاملى در أمل الآمل ، او را مورد اعتماد و در زمان خود ، بىنظير در فقه ، حديث ، معانى ، بيان ، رياضى و . . . مىداند . « 1 » شيخ بهايى ، در علل رويكرد خويش به حديث مىنويسد :
پيمودن راه رسالت و پيروى از شريعت نبوى و اقتدا به سنّت محمّدى ، از بزرگترين مقاصد و مفاخر پس از ايمان به يكتايى آفريدگار و اعتقاد به معاد و رستاخيز است و راه رسيدن به خوشبختى همين است . . .
پيمودن راه رسالت ، جز از طريق نقل حديث ، ضبط ، روايت ، درايت و تعمّق در آن و صرف عمر در بررسى و مباحثهء آن و سپرى ساختن سالها و ايّام در ممارست آن ، ممكن نيست . « 2 »
آثار حديثى شيخ بهايى
شيخ بهايى ، تأليفات علمى متنّوعى از خود به جا گذاشته است . برخى ، تأليفات او را با توجّه به رسالهها ، تحشيهها و تعليقهها به 123 جلد رساندهاند « 3 » و برخى ، آنها را 59 جلد ، ذكر كردهاند . « 4 » در اينجا به تناسب بحث ، به آثار وى كه در حوزهء علم حديث نگاشته شده ، بسنده مىكنيم :
1 . الأربعون حديثاً . « 5 » شامل چهل حديث در سنن ، آداب و اخلاق است كه در سال 995 ق ، به پايان رسيده است .
2 . الوجيزة . « 6 » رسالهاى مختصر در علم درايه كه بارها به چاپ رسيده است . شيخ
هامش
( 1 ) . أمل الآمل ، ج 1 ، ص 155 .
( 2 ) . الأربعون حديثاً ، ص 59 .
( 3 ) . أربعين حديث ، ص 44 .
( 4 ) . أربعون حديثاً ، ص 30 ( مقدّمه ) .
( 5 ) . الذريعة ، ج 1 ، ص 425 ؛ فهرست نسخههاى خطّى كتابخانهء آية اللَّه مرعشى ، ج 1 ، ص 76 ؛ فهرست نسخخطّى كتابخانهء مجلس شوراى اسلامى ، مجموعهء ش 7277 .
( 6 ) . الذريعة ، ج 25 ، ص 51 .