به كاوش در احاديث مروى از ائمه عليهم السلام مىپردازد و برپايهء روشى صحيح ، در استنباطهاى اصحاب مىنگرد تا آنچه را كه موافق حقّ است ، اخذ كند و مخالف حق را به كنارى نهد . او مشاهده مىكرد كه از لوازم اين كار ، ملاحظهء احاديث و رجال مرضى و غير مرضى آنهاست . لذا كتاب خود را - كه جامع برگزيدههاى كتابهاى پيشينيان است - فراهم آورده است . « 1 » ابن داوود ، در مقدّمه ، منابع خود را ذكر كرده و براى هر يك ، رمزى نهاده است .
منابع او عبارتاند از : آثار شيخ طوسى ، كشّى ، نجاشى ، برقى ، على بن احمد عقيقى ، ابن عُقده ، فضل بن شاذان ، ابن عبدون ، غضايرى ، محمّد بن بابويه و ابن فضّال . « 2 » ابن داوود ، در ذيل « احمد بن موسى بن طاووس » - كه استاد و مربّى وى بوده - از تحقيقات او در رجال و حديث ، تمجيد كرده و بر اثرپذيرى و بهرهگيرى خود از اشارات و تحقيقات استاد ، تأكيد كرده و گفته است :
أكثر فوائد هذا الكتاب من إشاراته وتحقيقاته . « 3 » ابن داوود ، پس از ذكر مصادر ، طُرُق خود را به شيخ طوسى ، شيخ صدوق ، شيخ مفيد ، سلّار بن عبد العزيز ، سيّد مرتضى ، ابى صلاح حلبى ، نجاشى و كشّى ذكر كرده ، كه همگى از طريق استادش نجم الدين ابوالقاسم جعفر بن حسن بن سعيد حلّى ( محقّق حلّى ) ( م 676 ق ) است . « 4 » ابن داوود ، كتاب خود را در دو بخش ، سامان داده است . در جزء اوّل ، ممدوحان و كسانى را كه اصحاب ، تضعيف نكردهاند و در جزء دوم ، مجروحان و مجهولان را آورده است . « 5 »
هامش
( 1 ) . ر . ك : الرجال ، ابن داوود ، چاپ دانشگاه تهران ، ص 1 ، تحقيق : آل بحرالعلوم ، ص 25 .
( 2 ) . رجال ابن داود ، چاپ دانشگاه ، ص 3 .
( 3 ) . همان ، ص 46 .
( 4 ) . همان ، ص 3 به بعد .
( 5 ) . همان ، ص 9 و 413 . در ابتداى جزء دوم گفته كه جزء اوّل مختصّ موثّقان و مهملان و جزء دوم ، ويژهء مجروحان و مجهولان است .