11 . سبل الهداية فى علم الدراية ، از على بن خليل رازى تهرانى ( 1296 ق ) . « 1 »
اين كتاب به وسيلهء سيّد محمّد رضا حسينى جلالى مورد تحقيق قرار گرفته است . « 2 »
12 . منبع الأحكام ، از محمّد بن سليمان تنكابنى ( م 1302 ق ) . ارجوزهاى است در 78 بيت در قواعد علم درايه و شناخت حديث . « 3 »
13 . دراية الحديث ، از محمود بن على اصغر تبريزى ( م 1310 ق ) . « 4 »
1 - 1 - 3 . اجازات الحديث
يكى ديگر از موضوعات مربوط به حديث ، « اجازه » است . اجازه ، يكى از طُرُق حمل حديث است « 5 »
كه در ميان دانشمندان دينى ، بخصوص محدّثان ، مرسوم بوده است .
شيخ آقا بزرگ ، در تعريف اجازه مىگويد : « اجازه ، سخن اجازه دهنده و انشاى اذن او در روايت حديث از وى است » . « 6 »
شخص اجازه گيرنده ، معمولًا كتابهاى مورد اجازه و سلسلهء مشايخ روايت خود را نيز در متن اجازه - كه گاه كوتاه و گاه بلند و در حدّ يك كتاب است - ذكر مىكند تا اسناد حديث به معصوم عليه السلام برسد .
برخى از محقّقان معتقدند كه اجازه ، در صورتى مفيد و معتبر است كه شامل نقل احاديثى باشد كه درستى آنها نزد شيخ و استاد حديث ، تأييد شده است تا بدين وسيله ، يك نسخهء خطّى حديث از نسلى به نسلى ، يا از سرزمينى به سرزمين ديگر و . . . به طور درست ، انتقال يابد ؛ و گرنه اجازه براى نقل حديث از كتابهاى چاپ
هامش
( 1 ) . همان ، ج 10 ، ص 135 و ج 12 ، ص 135 .
( 2 ) . دو فصل نامهء علوم الحديث ، ش 19 .
( 3 ) . فهرست نسخ خطّى كتابخانهء آية اللَّه مرعشى ، ج 12 ، ص 81 ( ش 4505 ) و ج 16 ، ص 112 ( ش 6109 ) .
( 4 ) . الذريعة ، ج 8 ، ص 56 .
( 5 ) . درايه الحديث ، ص 134 .
( 6 ) . الذريعة ، ج 1 ، ص 131 .