ضريه ، قرقگاه كليب وائل بود كه از علفهاى آن اسبان و اشتران خود را مىچرانيدند . و قرقگاه ربذه همان جايى است كه عثمان ، ابو ذر را بدانجا تبعيد كرد .
سپس بنى كلاب به شام رفتند و آنان را در جزيرهء فراتيه ، آوازه و حكومت بود . آنان حلب و بسيارى از شهرهاى شام را گرفتند . صالح بن مرداس از جانب آنان حكومت مىكرد .
سپس رو به ضعف نهادند و امروز تحت فرمانروايى اعراب شام هستند ، مانند قبيلهء طى .
ابن سعيد گويد : در عهد اسلامى آنان را در يمامه دولتى بود .
از بنى كعب بن ربيعة نيز بطون بسيارى بودند چون حريش بن كعب كه از اين بطن بود : مطرف بن عبد اللّه بن الشخير بن عوف بن وقدان بن الحريش ، صحابى مشهور . و گويند كه ليلى معشوق قيس بن عبد اللّه بن عمرو بن عدس بن ربيعة بن جعده شاعر و مداح پيامبر ( ص ) از اين بطن بود . نيز عبد اللّه بن الحشرج بن الأشهب بن ورد بن ربيعة بن جعده كه در ايام زبير ( ؟ ) بر سرزمين فارس غلبه يافت و عموى مادرش ، زياد بن الأشهب كه نزد على آمد تا ميان او و معاويه صلح برقرار كند و مالك بن عبد اللّه بن جعده كه قيس بن زهير العبسى را پناه داد ، از بنى كعباند . و نيز از بنى كعب است : بنى قشير بن كعب ، كه از آنان است قرة [ 1 ] بن هبيرة بن عامر بن سلمة [ 2 ] الخير بن قشير . او با جمعى نزد پيامبر ( ص ) آمد و پيامبر او را به جمع آورى صدقات از قومش مأمور فرمود . و نيز كلثوم بن عياض بن وحوح [ 3 ] بن قيس بن الاعور بن قشير كه فرمانرواى افريقيه بود و برادرزادهاش بلج [ 4 ] بن بشر . از بنى قشير گروهى در خراسان ، نيك معروفند چون ابو القاسم القشيرى ، صاحب رساله . و از ايشان است عريسة الاندلس بنى رشيق . عبد الرحمان بن رشيق از اين خاندان ، اندلس را به دست آورد و ابن عماره را از آنجا براند . و هم از ايشان است صمة بن عبد اللّه از شاعران حماسه و بنى العجلان بن عبد اللّه بن كعب و شاعرشان تميم بن ابى بن مقبل . و بنى عقيل بن كعب ، اينان را بطون بسيارى است ، از آن جمله است : بنى المنتفق بن عامر بن عقيل و از اعقاب بنى المنتفق است ، آن گروه از اعراب كه در مغرب به الخلط معروفند . على بن عبد العزيز الجرجانى مىگويد : خلط بنى عوف و بنى معاويه فرزندان منتفق بن عامر بن عقيل هستند . ( پايان ) .
ابن سعيد گويد : منازل منتفق نيزارهاى بين بصره و كوفه است ، و امارت آنان در خاندان بنى معروف است . من مىگويم : خلط در اين روزگار در زمرهء جشم در مغرباند . و از بنى عقيل بن كعباند بنى عبادة بن عقيل و از اين بطن است : اخيل ، نام او كعب بن الرحال بن معاوية بن عباده است كه ليلى الاخيليه ، دختر حذيفة بن شداد بن الاخيل از فرزندان اوست .
ابن قتيبه گويد : قيس بن الملوح معروف به مجنون از آنان است . بنى عباده چنان كه ابن سعيد گويد : در جزيرهء فراتيهء عراقاند و آنان را شمار و آوازهء بسيار است . از ميان ايشان
هامش
[ ( 1 ) ] مره .
[ ( 2 ) ] مسلمه .
[ ( 3 ) ] رصوح .
[ ( 4 ) ] بلخ .