فرزندان جومراند و ديلم فرزندان ماداى باشند كه در عبرانى آنها را ماهان خوانند . نيز از ايشان است همدان . بعضى از اسرائيليان آنان را از فرزندان همدان بن يافث شمردهاند و همدان را هفتمين فرزندان او دانستهاند .
اما ياوان يا يونان ، اسرائيليان مىگويند كه او را چهار پسر بود : دودانيم [ 1 ] ، اليشه [ 2 ] ، كتيم [ 3 ] و ترشيش . از اين چهار كتيم پدر روميان است و ترشيش پدر مردم طرسوس و از توبال مردم چيناند در مشرق و ليمان در مغرب . و گويند كه مردم افريقيه پيش از بربرها آنها بودهاند و فرنگيان نيز از آنهايند و نيز گويند كه مردم قديم اندلس از آنها بودهاند .
اما ماشك ، فرزندان او - به اعتقاد اسرائيليان - در خراسان بودهاند و اينك از ميان رفتهاند . بعضى از نسب شناسان مىگويند كه اشكناز پدر ايشان است .
اما تيراس به اعتقاد اسرائيليان پدر فرس ( ايرانيان ) است . بعضى گويند كه فرس از فرزندان جومراند . و خزر و ترك از فرزندان تيراس و صقلابها و بر جان و اشبان از فرزندان ياواناند و يأجوج و مأجوج از فرزندان جومر . اما همهء اينها گمانى بيش نيست و از صواب به دوراند .
اورسيوس مورخ رومى مىگويد كه قوط و لاطين از فرزندان مأجوجاند . و بدينجا سخن در انساب تيرهء يافث به پايان آمد .
اما حام ، از فرزندان او هستند ، سياهان و مردم هند و سند و قبطيان و كنعانيان ، به اتفاق همهء نسب شناسان . و در ديگران اختلافى است كه به ذكر آن خواهيم پرداخت .
چنان كه در تورات آمده است حام را چهار پسر بود مصرايم ، كنعان ، كوش و فوت [ 4 ] . از فرزندان مصرايم - به قول اسرائيليان - فتر و سيم و كسلوحيماند . در تورات آمده است كه فلستيم [ 5 ] فرزندان آن دو هستند و نگفته است كه از كدام يك از آن دو .
جالوت از فرزندان فلستيم بود . و از فرزندان مصرايم به اعتقاد ايشان كفتوريم بود و مىگويند كه فرزندان اشكناز مردم دمياط بودهاند . و گويند كه كفتوريم همان قبطقاى است كه از ساختار كلمه برمىآيد كه قبطقاى همان قبط است .
از فرزندان مصرايم است ، عناميم كه نواحى اسكندريه مسكن فرزندان او بود و نيز نفتوحيم و لوديم و لهابيم . در بارهء اين نامها تفسيرى به ما نرسيده است .
اما كنعان بن حام ، در تورات نام يازده تن از فرزندان او آمده است . از اين قرار :
صيدون ، كه فرزندان او در سرزمين صيدا سكونت داشتند و امورى [ 6 ] و جرجاش [ 7 ] كه نخست در شام بودند و چون يوشع بر آن سرزمين غلبه يافت به افريقيه نقل كردند و در آنجا
هامش
[ ( 1 ) ] داود .
[ ( 2 ) ] اليشا .
[ ( 3 ) ] كيتم .
[ ( 4 ) ] قوط .
[ ( 5 ) ] فلشنين .
[ ( 6 ) ] ايمورى .
[ ( 7 ) ] كرساش .