ابن زياد [ 1 ] ، در آغاز فرمانرواييش بر يمن ، در عهد خلافت مأمون ، نبردهايى درگرفت . تا آنگاه كه كمكم ناتوان گشتند و در شمار رعايا درآمدند .
اما بنى طى بن ادد ، در يمن بودند و از پى ازد به حجاز رخت بستند و در سميرا و فيد در جوار بنى اسد فرود آمدند ، آنگاه اجا و سلمى دو كوه از سرزمينهاى طى را از آنان به غلبه بستدند و در آنجا اقامت جستند . در اثر فتوحات صدر اسلام پراكنده گشتند . ابن سعيد گويد : از ايشان در آن بلاد اكنون مردمى بسيار در كوهستانها و جلگههاى حجاز و شام و عراق زندگى مىكنند و اينان همان قبايل طى هستند كه در اين زمان در عراق و شام و مصر صاحب دولتاند و سنبس و ثعالب دو بطن از ايشانند مشهور . سنبس بن معاوية بن شبل بن عمرو بن الغوث بن طى . و ابن سعيد گويد كه از ايشان است : زبيد بن عمرو بن عنبس [ 2 ] بن سلامان بن ثعل و اينان در سنجارند . اما ثعالب ، فرزندان ثعلبة بن رومان بن جندب بن خارجة بن سعد بن فطرة [ 3 ] بن طى و ثعلبة بن جدعا بن ذهل بن رومان هستند . ابن سعيد گويد : و از ايشان است بنى لام بن ثعلبه كه منازلشان از مدينه است تا آن دو كوه ( يعنى اجا و سلمى ) ولى بيشتر اوقات در يثرب سكونت دارند . ثعالب كه در صعيد مصر هستند از فرزندان ثعلب بن عمرو بن الغوث بن طىاند .
ابن حزم گويد : لام بن عمرو بن طريف بن عمرو بن ثمامة بن مالك بن جدعا ، و از ثعالباند بنى ثعلبة بن ذهل بن رومان . و بنى صخر در جانب بنيامين و شام هستند و از بطون آنان است غزيه كه همگان در شام و عراق از صولتشان بيمناكند . اينان فرزندان غزية بن افلت بن معبد بن عمرو بن عنبس بن سلامان بن ثعل هستند . بنى غزيه بسيارند و مساكنشان در راه حجاج ميان عراق و نجد است . در عصر جاهلى رياست طى ، از آن بنى هنىء بن عمرو بن الغوث بن طى بود و ايشان در ريگستانها زندگى مىكنند و برادرانشان در كوهستانها . و از اين قبيله است اياس بن قبيصه ، همان كسى كه كسرى ابرويز پس از قتل نعمان بن المنذر ، دولت به دو داد . و به جاى لخم كه قوم نعمان بودند ، طى را در حيره مكانت داد . و اياس را بر عرب فرمانروايى بخشيد و نسب او چنين است : اياس بن قبيصة بن ابى عفر [ 4 ] بن النعمان بن حية بن سعنة بن الحارث [ 5 ] بن الحويرث بن ربيعة بن مالك بن سفر [ 6 ] بن هنىء . تا هنگام انقراض دولت ايرانيان ، ايشان در آن ديار فرمانروايى داشتند .
از بازماندگان اياس است : ربيعة بن على بن مفرح بن بدر بن سالم بن قصة بن بدر بن سميع است . و از ربيعه است تيرهء آل مراد و تيرهء آل فضل . و آل فضل خود دو تيره هستند ، آل على و آل مهنا . على و مهنا فرزندان فضلاند . و فضل و مراد فرزندان ربيعه و سميع . بسيارى از
هامش
[ ( 1 ) ] ظاهرا ابن زيات .
[ 2 ) عس . ]
[ ( 3 ) ] قطره .
[ ( 4 ) ] ابى يعفر .
[ ( 5 ) ] جبيب بن الحرث .
[ ( 6 ) ] سعد .