بدان دست خواهد يافت .
بارى نسبشناسان و مفسران متفقاند كه فرزندان نوح كه همه نوع بشر از آنها پديدار آمدهاند سه تن بودهاند : سام و حام و يافث و ذكر آنها در تورات آمده است . يافث پسر بزرگ و حام پسر كوچك و سام پسر ميانين بوده است .
طبرى در اين باب احاديثى بدين مضمون آورده است كه سام پدر عرب است و يافث پدر روميان و حام پدر حبشيان و زنگيان . و در بعضى روايات پدر سياهان . و نيز در پارهاى از روايات آمده است كه سام پدر عرب و ايرانيان و روميان است و يافث پدر تركان صقلابى و يأجوج و مأجوج است و حام پدر قبطيان و سياهان و بربرهاست . چنين خبرى از مسيب و وهب بن منبه نيز روايت شده است .
اين روايات فرضا هم كه درست باشند بر سبيل اجمالند و ما در اينجا ناچاريم آنچه را كه محققان در تقسيم هر يك از اين سه ذكر كردهاند ، بياوريم . همچنين طبرى آورده است كه نوح را پسرى بود موسوم به كنعان و او همان است كه در طوفان به هلاكت رسيد و عرب او را يام مىخواند و نيز او را پسرى بود به نام عابر كه پيش از طوفان بمرده است . و هشام گفت كه كه : نوح را پسرى بود به نام بو ناظر . ولى آنچه پس از او باقى مانده بنابر اجماع و گواهى اخبار همان سه تن هستند . سام پدر همهء اعراب است و نيز به اتفاق نسب شناسان پدر ابراهيم و فرزندان او صلوات اللّه عليهم است . آنچه نسب شناسان را در آن اختلاف است يكى در تقسيمات است و يكى در نسب دادن غير عرب به سام .
ابن اسحاق مىگويد كه : سام بن نوح را پنج فرزند بود به نام ارفكشاد [ 1 ] و لود [ 2 ] ارام [ 3 ] و اشور [ 4 ] و عيلام [ 5 ] و نام اين پنج بدين گونه در تورات آمده است . فرزندان اشور اهل موصلاند و فرزندان عيلام اهل خوزستان و از خوزستان است اهواز . و در تورات ذكر فرزندان لود نيامده .
و ابن اسحاق مىگويد كه لود را چهار پسر بود : طسم و عمليق و جرجان و فارس . و از عماليق است جاسم و از ايشان است : بنى هف [ 6 ] و بنى هزان و بنى مطر و بنى ازرق ، و از ايشان است :
بديل و راحل و عفار [ 7 ] و از ايشان است : كنعانيان و بربرهاى شام و فراعنهء مصر . و از ديگرى جز ابن اسحاق روايت شده كه ، عبد بن ضخم و اميم از فرزندان لاوذاند . ابن اسحاق مىگويد كه طسم و عماليق و اميم و جاسم به زبان عربى سخن مىگفتند و فارس در جانب مشرق در همسايگى آنها جاى دارد و به زبان فارسى سخن گويند .
و گفت از فرزندان ارماند : عوص و جاتر [ 8 ] و عبيل و از فرزندان عوص است عاد . و منازل آنها در ريگستانها و سرزمين احقاف است تا حضرموت . و از فرزندان كاثر است ثمود و جديس
هامش
[ ( 1 ) ] ارفخشد .
[ ( 2 ) ] لاوذ .
[ ( 3 ) ] ارم .
[ ( 4 ) ] اشوذ .
[ ( 5 ) ] غليم .
[ ( 6 ) ] بنى لف .
[ ( 7 ) ] ظفار .
[ ( 8 ) ] كاثر .