تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 229

مساهمون:

ص٢٢٩

قيصرها [ ( 1 ) ]

خبر از قياصره كتيم [ 2 ]

و ايشان ، لاطين‌ها هستند و سرآغاز امورشان و سرانجام احوالشان سال‌ها امور مردم كتيم كه لاطين‌ها هستند يعنى به مدت هفتصد سال در دست وزيران بود . به قول اوروسيوس از زمان بناى رم يا اندكى پيش از آن . وزراء در هر سال قرعه مىزدند و يكى از سردارانشان را بدان سان كه قرعه معين كرده بود ، به ناحيه‌اى روان مىساختند . او با امت‌هاى گوناگون نبرد مىكرد و كشورگشائى مىنمود . اينان در آغاز پس از يك سلسله نبردها از روميان و يونانيان اطاعت مىكردند ، تا آنگاه كه اسكندر هلاك شد و در فرمانروايى يونان و روم تفرقه افتاد و باد بروتشان فرونشست ، آنگاه فتنهء اين لاطين‌ها يا كتيم با افريقيه آغاز گرديد و اينان - چنان كه گفتيم - بارها بر آن سرزمين ، تسلط يافتند و قرطاجنه را ويران كردند و بار ديگر بنا نمودند و اندلس را در تصرف آوردند و شام و سرزمين حجاز را در حيطهء تسخير گرفتند و عرب را در سرزمين خود مقهور ساختند و بيت المقدس را فتح كردند و ارستبلوس پسر اسكندر هشتمين پادشاه يهودى حشمونيائى را اسير كردند و به روم تبعيد نمودند و سردار خود را بر شام ولايت دادند . سپس ميان آنان و غماس جنگ‌هايى طولانى درگرفت تا آنگاه كه يوليوس پسر گايوس [ 3 ] همراه پسر عم خود لوجيار پسر مدكه به جانب اندلس لشكر كشيد و با افرنج و جلالقه كه در آنجا بودند ، نبرد كرد و بريطنيه و اشبونه را بگرفت و به رم بازگشت . او اوكتاويوس [ 4 ] پسر برادر خود يونان را در آنجا بگمارد . چون يوليوس [ 5 ] به رم بازگشت و وزيران پى بردند كه قصد آن دارد كه زمام همه امور را به دست گيرد او را كشتند . برادرزاده‌اش اوكتاويوس از اندلس لشكر آورد و انتقام خون او را بستد و رم را گرفت و بر سرزمين قسطنطينيه
هامش
[ ( 1 ) ] در اين فصل تصحيح برخى از نامهاى تحريف شده براى مترجم ميسر نگرديد . [ ( 2 ) ] كيتم . [ ( 3 ) ] غايش . [ ( 4 ) ] اكتيبان . [ ( 5 ) ] بولس .
تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 229 | ابن خلدون / عبد المحمد آيتى