فتنهها و جنگها بود . و چون دولت ايران در زمان كيانيان توانمند شد ، خواست تا آنان را به فرمان آورد . آنان سر به فرمان نياوردند . پس ايرانيان به جنگشان رفتند و زبونشان ساختند و بر آنان باژ و ساو نهادند و فرمانروايى يافتند . و گويند كه فريدون پسر خود را به فرمانروايى بر آنان گماشت و نياى پدرى اسكندر از اعقاب اوست . و گويند كه بختنصر چون بر مصر و مغرب تسلط يافت ، اينان سر به فرمان او نياوردند و هر سال براى شاه ايران خراجى مىفرستادند و آن گوىهايى زرين بود چون تخم مرغى . چون از جانب ايران فراغت يافتند از پرداخت خراج سرباز زدند و وجوه آن را براى جنگ با لاطينىها ، صرف نمودند . پس كار فرزندان ايشاى كه گركها بودند ، بالا گرفت و جز ژرمنها [ 1 ] همتائى نداشتند كه بر آنان نيز غلبه يافتند و بعد از آنان به لاطينىها و فرانكها و اركادىها پيروز شدند ديگر ملل گرك نيز با آنان همدست گرديدند و دولتشان نيرو گرفت .
ابن سعيد ، گويد : پادشاهى بعد از يونان به پسرش اغريقش رسيد و او در جانب شرقى خليج قسطنطينيه بود ، و همچنان در فرزندان او باقى ماند . اينان لاطينىها و روميان را مقهور كردند و دولتشان در سرزمين ارمينيه ادامه يافت . يكى از بزرگترين ملوك آنان هراكلس [ 2 ] ( هركول ) جبار بود كه نسب به اغريقش مىرسانيد . و گويند كه او از هفت اقليم خراج گرفت . پس از او پسرش يلاق پادشاه شد و امت يلاقى كه امروز بر ساحل درياى سياه باقى است ، به دو منسوبند . پس از يلاق پادشاهى در اعقاب او ادامه يافت تا آنگاه كه برادرانشان روم ، آشكار شدند و زمام امور ملك را به دست گرفتند . نخستينشان هيرودوس [ 3 ] ، پسر منطرون ، پسر رومى ، پسر يونان بود . او بر امتهاى سهگانه فرمان راند و نام او ، لقب همهء كسانى شد كه بعد از او پادشاهى كردند . يهود نيز هر كس از ايشان را كه در شام حكومت مىكردند بدين لقب مىخواندند .
بعد از او ، پسرش هرمس به پادشاهى رسيد ، او را با ايران نبردهايى بود تا آنگاه كه ايرانيان بر او پيروز شدند و بر او خراج بستند . از اين پس وضع يونان آشفته شد و به صورت دولتها و كشورهايى درآمدند . و گركها براى خود فرمانروايى برگزيدند و لاطينىها نيز چنين كردند ، ولى عنوان ملك الملوك همچنان براى پادشاه روم باقى ماند .
بعد از او پسرش مطريوس به پادشاهى رسيد او به سبب اشتغالش به جنگ با لاطينىها و گركها خراجى را كه بر عهده گرفته بود به تأخير افكند . پس از او ، پسرش فيلپوس [ 4 ] به پادشاهى رسيد ، مادر او از فرزندان سرم ( سلم ) ، پسر فريدون بود . همان كه پدرش او را بر يونان فرمانروايى داده بود . او شهر اغريقيه را خراب كرد و شهر مقدونيه را در وسط ممالك در جانب غربى خليج بنا نمود . دوستدار حكمت بود از اين رو حكما در دربار او فراوان بودند .
هامش
[ ( 1 ) ] جرمونيان .
[ ( 2 ) ] هرقل جبار .
[ ( 3 ) ] هردوس .
[ ( 4 ) ] فيلفوش .