ديرينه بود با آنان همراه شد . و آن فتح چنان كه گفتيم واقع شد . و گويند كه بختنصر فرمانرواى موصل پيشاپيش سپاه به عنوان مقدمه در حركت آمد و فتح به دست او واقع شد .
اما بنى اسرائيل مىپندارند كه بختنصر از كلدانيان است و كلدانيان از فرزندان آزر پدر ابراهيماند ( ع ) و اينان در بابل حكومت داشتهاند و بختنصر از اعقاب آنهاست . مدت دولت او چهل و پنج سال بود و فتح بيت المقدس در سال هجدهم پادشاهى او بود . بعد از بختنصر اولمردوخ بيست و سه سال پادشاهى كرد . و بعد از او پسرش بلشصر [ 1 ] سه سال پادشاهى كرد پس كورش بر آنان غلبه كرد و پادشاهيشان را منقرض ساخت .
كورش همان كسى است كه بنى اسرائيل را به بيت المقدس بازگردانيد و بنى اسرائيل بيت المقدس را - چنان كه خواهيم گفت - آبادان ساختند ، و دولتى تشكيل دادند . در باب آن كورش كه بنى اسرائيل را به قدس بازگردانيد اختلاف است .
اگرچه همه متفقند كه ايرانى است . بعضى مىگويند كه او پادشاه نبود ، بلكه از جانب كيكاوس [ 2 ] و كيخسرو [ 3 ] پسر سياوش و پس از آنها لهراسب بر خوزستان و اعمال آن حكومت مىكرد و مردى عظيم الشأن بود و پادشاه نبود . و گويند كورش پسر احشويرش پسر جاماسب پسر لهراسب است و پدرش اخشويرش همان است كه بهمن او را به آن جنگ فرستاد و چون از آن جنگ باز آمد او را به ناحيهء هند و سند روانه ساخت و او به ابر دژ رفت . آنگاه او را حكومت بابل داد و او رحا دختر ابيحايل [ 4 ] خواهر شيرى مردخاى را از ميان بنى اسرائيل به زنى گرفت .
ابيحايل از پيامبران بنى اسرائيل بود .
نصارى مىگويند كه آن زن در راه بابل در نزد حيراحوارس ( ؟ ) براى او كورش را به دنيا آورد . پس مردخاى او را پرورش داد و آيين يهود آموخت و او با ديگر پيامبرانشان چون نتينا و عزريا و ميشايل و عزير نيز ملازم بود و امور داورى دولت خود را به دانيال واگذاشت و دست او را در كارها گشاده ساخت . و به او اجازه داد كه هر چه از غنايم و ذخائر و ظروف در خزانه است به جاى خود بازگرداند و بناء بيت المقدس را تجديد كند و دانيال چنين كرد . و بنى اسرائيل نزد او آمدند خواستند كه اين انبياء به بيت المقدس بازگردند ولى او به خاطر موقعيتى كه داشت اين خواهش را نپذيرفت . و گويند كه اين كورش ، كورش كيكوان پسر عيلام پسر سام است و او همان كسى است كه پيش از اين گفتيم كه بهمن با سردار خود بختنصر او را به فتح بيت المقدس فرستاده بود . بخترشه [ 5 ] را بهمن بر بابل فرمانروائى داد ، و او چنان كه گفتيم بخترشه ناميده مىشد . او در بابل پادشاهى كرد و پس از او پسرش
هامش
[ ( 1 ) ] فيلسضر .
[ ( 2 ) ] كيقوس .
[ ( 3 ) ] بنجسون .
[ ( 4 ) ] ابيحاويل .
[ ( 5 ) ] بختمرس .