تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه و شرح مغني الأديب ( فارسى ) — صفحة 203

مساهمون:

ص٢٠٣

« على »

متن « على » على وجهين : أحدهما أن تكون حرفا ، و لها تسعة معان : أحدها : الاستعلاء ، إمّا على المجرور و هو الغالب . . . شرح يكى از كلمات مركّبه‌اى كه با حرف عين شروع مىشود و در زبان عرب كثير الاستعمال مىباشد ، كلمهء « على » است اين كلمه داراى دو نوع است : 1 - حرف ، كه از حروف جاره مىباشد و داراى نه معناست . 2 - اسم ، كه به معناى « فوق » مىباشد و داراى شرايط استعماليه خاصى است . همانطور كه گفته شد نوع اوّل « على » حرف است و داراى نه معنا مىباشد كه عبارتند از : أحدها : الاستعلاء كه دلالت مىكند بر اينكه چيزى بر مجرور قرار دارد . بايد دانست كه استعلاء بر دو نوع است : 1 - استعلاء مادى : كه يك چيز مادى بر مجرور « على » كه آن نيز مادى است واقع شده است ، و استعلاء مادى بر دو قسم است : الف : حقيقى : كه به‌درستى چيزى بر خود مجرور واقع شده است ، مانند قول خداوند متعال دربارهء منافع و ارزش چهارپايان :
عَلَيْها وَ عَلَى الْفُلْكِ تُحْمَلُونَ
« المؤمنون / 22 » شاهد : معناى استعلاى حقيقى داشتن هردو « على » در آيه است چون هردو