كلام - 11 از كوه محكمتر باش ! ( 57 ) و ( 58 ) ( گفتارى است كه امام ( ع ) هنگام دادن پرچم به فرزندش محمد حنفيه ، در جنگ جمل فرمود ) :
اگر كوهها متزلزل شوند تو تكان مخور ! دندانهايت را بهم بفشار ! جمجمه خويش را به خدا عاريت ده ! قدمهايت را بر زمين ميخكوب كن ! ( هميشه نگاهت به پايان لشكر دشمن باشد كه تا آنجا پيشروى كنى ) كاملا ( مراقبت آنها باش و از آنچه باعث ) ترس مىشود چشم بپوش ، و بدان نصرت و پيروزى از جانب خداى سبحان است . ( 59 . ) كلام - 12 :
شركت در هدف ( آن دم كه خدا امام را در جنگ پيروز ساخت يكى از يارانش به وى گفت : چه خوب بود برادرم همراه ما بود و پيروزى شما را بر دشمن مىديد ! و در فضيلت اين جهاد شركت مىكرد ) .
امام ( ع ) پرسيد : آيا قلب و فكر برادرت با ما بوده است ؟ عرض كرد آرى فرمود :
پس او هم در اين معركه با ما بوده ( نه تنها او بلكه ) آنان كه در صلب پدران و رحم مادران عقيدهء آنها با ما همآهنگ است . و روش آنها روش ما است با ما در اين جنگ شريك بودهاند ! همانا كه به زودى متولد مىشوند ، و دين و ايمان به وسيله آنان نيرو مىگيرد . ( 60 . ) و ( 61 ) كلام 13 : ( سخنى است كه امام ( ع ) در مذمت جمعى از اهل بصره فرموده است ) ( 62 . ) بصره در آب غرق خواهد شد : شما سپاه « زن » بوديد و پيروان حيوان شتر ، تا زمانى كه شتر صدا مىكرد به پا مى - خاستيد ، و با پى شدنش فرار كرديد ، اخلاق شما پست ، پيمانهاىتان از هم گسسته ، دين شما دوروئى است ، و آب شهرتان شور ! آن كس كه بين شما اقامت گزيند در دام گناه گرفتار آيد ( زيرا يا خود در گناه شريك شماست و يا كردارتان را مىبيند و نهى نمىكند ) و اگر از شما دورى گزيند ، رحمت حق را دريابد گويا مىبينم عذاب خدا از آسمان و زمين بر شما فرو مىآيد همه غرق شدهايد تنها قلهء بلند مسجدتان همچون سينه كشتى از روى آب نمايان است
ترجمه گويا و شرح فشرده اى بر نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 79
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٧٩