ياژه
(
y je
) ا . پ . سخنهاى بىمعنى و هر چيز بيهوده و بىحاصل و باطل . و مردم اوباش و آواره . و كسى كه معروف بحماقت و نادانى باشد .
يأس
(
ya's
) ا . ع . نوميدى خلاف رجا .
يأس
(
ya's
) م . ع . يئس يأسا و يأسة ( از باب سمع و فتح و از باب حسب و ضرب شذوذا ) : نوميد گرديد و بريد اميد را . و قرئ قوله تعالى :
لا يَيْأَسُ مِنْ رَوْحِ اللَّهِ
. و فقط از باب سمع بمعنى دانستن و ظاهر شدن مىباشد . قوله تعالى :
أَ فَلَمْ يَيْأَسِ الَّذِينَ آمَنُوا
. و يئست المراة : نازاينده گرديد آن زن .
ياس
(
ya's
) ا . پ . مأخوذ از تازى - نااميدى و مأيوسى و ترس و خوف و بيم .
ياس
(
y s
) ا . پ . نام درختى كه داراى گلهاى خوشبو مىباشد و داراى چندين قسم ياس سفيد و ياس زرد و ياس بنفش و جز آن .
ياسا
(
y s
) ا . پ . مأخوذ از مغولى - فرمان و حكم پادشاهى و اعلان و قانون و قانون نامهاى كه به حكم و دستور العمل چنگيز پادشاه مغول نوشته شده . و عقوبت و سياست .
و چوب ياسا : ضرب تازيانه و شلاق .
ياساق
(
y s q
) ا . پ . مأخوذ از مغولى - قانون نامه مغول . و تفسير و تعبير .
و تجسس . و ترتيب و لشكركشى . و تأويل شك و شبهه و اصلاح خبط و خطا . و ممانعت .
و تنبيه و سياست . و بياساق رسيدن :
بعقوبت رسيدن و عذاب كشيدن . و چوب ياساق و يا شمشير ياساق : چوب و يا شمشير تأديب كه بدان شخص مجرم و گناهكار را موافق فتواى قاضى عقوبت كرده بسزا مىرسانند .
ياسا ميشى
(
y s - mici
) ا .
پ . مأخوذ از مغلى - آراستگى و ترتيب و انتظام . و حكومت و حراست .
ياسان
(
y s n
) ا . پ . لايق و سزاوار . و نام پيغمبرى .
يأسة
(
ya'sat
) م . ع . يئس ياسا و يأسة . ر . يأس .
ياستن
(
y stan
) ا . پ . قوت و قدرت و توانايى و طاقت .
ياسج
(
y sej
) و
ياسچ
(
y sec
) ا . پ . نير پيكاندار . و تيرى كه پادشاه اسم خود را بر آن نوشته باشد .
ياسر
(
y ser
) ا - ص . ع . شتر كش . و آسان . و طرف چپ . و قسمت كنندهء جزور قمار . و قمارباز . ج : ايسار .
و از اعلام است . و محمد بن ابراهيم ياسر اول كسى است كه بابو العباس سفاح بيعت كرد .
ياسم
(
y sam
) و (
y sem
) و
ياسمن
(
y saman
) ا . پ . درخت ياس .
ياسمن بو
(
y saman - bu
) واو مجهول و (
y saman - bo
) ص . پ .
چيزى كه داراى بوى ياس باشد .
ياسمن بوئى
(
y saman - bui
) واو مجهول و (
y saman - bov'i
) ا . پ .
خوشبويى ياس و عطر ياس .
ياسمنى
(
y samani
) ص . پ .
برنك ياس .
ياسمون
(
y samun
) و
ياسمين
(
y samin
) ا . پ . درخت ياس .
ياسمينك
(
y saminak
) ا . پ .
ياس كوچك و خرد .
ياسور
(
y sur
) ا . پ . مأخوذ از تركى - آنكه در جنك صفآرايى مىكند و صفوف را آراسته مىنمايد .
ياسه
(
y se
) ا . پ . راه و رسم و قاعده و قانون . و تمنا و خواهش و آرزو .
ياسين
(
y sin
) ا . ع . از القاب آن حضرت صلى اللّه عليه و آله . و نيز بمعنى يا انسان مىباشد . و از اعلام است .
ياش
(
y c
) ا . پ . نوعى از پشم .
و عمر و سال .
ياشداش
(
y c - d c
) ا . پ .
همسن و همزاد و داراى يك سن .
ياشق
(
y coq
) ا . پ . نام درختى .
ياشه
(
y ce
) ا . پ . گول و احمق . و شخص بيكاره و بيفايده .
ياصول
(
y sul
) ا . ع . اصل و بن و بيخ و ريشه و نژاد .
ياعاط
(
y ' t
) ا . ع . كلمهايست كه بدان گرك و اسب را زجر كنند و رانند . و نيز كلمهايست كه چون رقيب لشكر دشمن را بيند اهل خود را بدان بيم كند .
ياغمه
(
y qme
) ا . پ . يغماء .
ياغوز
(
y quz
) ا . ع . نام جايى .
ياغى
(
y qi
) ا . پ . زمين و ارض و خاك . و دشمن .
ياغىگرى
(
y qi - gari
) ا . پ .
دشمنى و عداوت و خصومت و مخالفت .
ياف
(
y f
) ص . پ . بيهوده و ياوه و باطل .
يافا
(
y f
) ا . پ . نام شهرى .
يافت
(
y ft
) پ . ح م . يافتن . ا . پيدا شدگى و حصول و انكشاف . و يافت شدن :
پيدا شدن و ميسر گرديدن . و نايافت : ناياب و ميسر ناگشته .
يافتن
(
y ftan
) ف م . پ .
پيدا كردن و ميسر كردن و حاصل كردن . و