تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3990

مساهمون:

ص٣٩٩٠

هيعوعة

(
hay'u'at
) ا . ع . قى .

هيعوعة

(
hay'u'at
) م . ع . هاع هوعا و هيعوعة . ر . هوع .

هيف

(
hayf
) ا . ع . سختى تشنگى و شدت عطش . و باد گرمى كه از جانب يمن وزد و آن نكبايى است ميان جنوب و دبور از تحت مجراى سهيل كه گياه را بخشكاند و حيوان را تشنه كند و آب را خشك نمايد . المثل : ذهبت هيف لا ديانها اى لعاداتها لانها تجفف كل شئ و تيبسه ، و اين مثل را در وقتى گويند كه هر كسى بشأن و حال خود جدا جدا متوجه گردد و يا در حق شخصى كه عادت خود را لازم گيرد . و نيز هيف : نام رودبارى در يمن .

هيف

(
hayf
) و (
hayaf
) م . ع . هاف هيفا و هيفا ( از باب فتح ) و هيف هيفا ( از باب سمع ) : لاغر شكم و باريك ميان گرديد . و هاف العبد : گريخت آن بنده .

هيف

(
hayaf
) ا . ع . لاغرى شكم و باريكى ميان مردم و جز آن .

هيف

(
hif
) ع . ج . اهيف و هيفاء .

هيفاء

(
hayf '
) ص . ع . امراة هيفاء : زن لاغر شكم باريك ميان . و فرس هيفاء كذلك . ج : هيف .

هيفان

(
hayf n
) ص . ع . رجل هيفان : مرد تشنه .

هيفان

(
hayaf n
) ص . ع . مرد زود تشنه شونده و يا سخت تشنه .

هيفك

(
hayfak
) ا . ع . زن گول و احمق .

هيق

(
hayq
) ا . ع . باريك و دراز از هر چيزى . و شترمرغ نر .

هيقعة

(
hayqa'at
) ا . ع . آواز بر خوردن شمشير بجايى . و زدن چيز خشكى بر سر چيز خشك ديگر تا آواز برآيد .

هيقل

(
hayqal
) ا . ع . شترمرغ نر . و سوسمار .

هيقلة

(
hayqalat
) ا . ع . نوعى از رفتار .

هيقم

(
hayqam
) ا . ع . شتر مرغ نر و دراز . و درياى فراخ دورتك . و آواز موج دريا . و آواز فرو بردن لقمه .

هيقمانى

(
hayqam niyy
) و (
hayqom niyy
) ا . ع . دراز بالا .

هيكل

(
haykal
) ا . ع . اسب دراز و ستبر و درشت . و ستبر از هر چيزى . و گياه دراز تمام باليده . و شكوه . و كالبد و پيكر . و بناى بلند . و هر حيوان ضخم و ستبر . و تعويذ . ج : هياكل . و هيكل بنى اسرائيل : نام مسجدى كه بنى اسرائيل در اورشليم بنا كردند . و هيكل الترابى : بدن انسانى . و هيكل التوحيد : صورت انسان . و هيكل الرضوان : بهشت . و نيز هيكل : خانه ترسايان كه در آن پيكر مريم باشد و كليسياى ترسايان . و نيز هيكل : از اعلام است .

هيكل

(
haykal
) ا . پ . مأخوذ از تازى - بت‌خانه و هر بناى عظيم و رفيع . و صورت و تنه و پيكر و هنام . و هر حيوان گنده و ضخيم و جسيم . و تعويذ و دعا و بازوبند و حمايل . و هيكل بستن : مردن و وفات نمودن . و هيكل خاكى : غبار جسد و قالب آدمى . و هيكل رضوان : بهشت .

هيكلة

(
haykalat
) ا . ع . زن كلان‌جثه دراز .

هيكلة

(
haykalat
) م . ع . هيكل النبات هيكلة : بانجام رسيد باليدن آن گياه .

هيكله

(
haykale
) پ . نام گياهى .

هيكوك

(
haykuk
) ا . ع . ابله و احمق با شرارت .

هيگر

(
haygar
) و (
hayger
) ا . پ . اسب كميت يعنى اسب سرخ مايل بسياهى كه يال و دم وى سياه بود .

هىگير

(
hay - gir
) ا . پ . بانك و فريادى كه در هنگام انداختن تير و يا رها كردن سك براى شكار مىكنند .

هيل

(
hayl
) ا . ع . آنچه فرو ريزد از ريك و خاك و آرد و جز آن . و جاء بالهيل و الهيلمان : مال بسيار آورد و يا آورد ريك و باد را . و المثل : هيل خير حالبيك تنطحين . ر . هيلة .

هيل

(
hayl
) م . ع . هال عليه التراب و الرمل هيلا ( از باب ضرب ) : فرو ريخت به روى خاك و ريك را . و هال الدقيق فى الجراب : ريخت آرد را در انبان بدون وزن و كيل . و هال التراب : فرستاد خاك را . و هال الرمل : جنبانيد پايين آن ريك را پس از بالا ريزش كرد . و هر چيزى كه كسى آن را بفرستد از ريك و خاك و طعام و جز آن مىگويد : هلته هيلا .

هيل

(
hil
) ا . پ . ياى مجهول - دارويى خوش‌بو كه بتازى قافله گويند .

هيلا

(
hayl
) ا . پ . پرندهء شكارى كوچكتر از باز .

هيلاء

(
hayl '
) ا . ع . نام كوهى سياه در مكه .

هيلاج

(
hayl j
) ا . پ . حسابى است مر منجمان را كه بدان احوال مولود و عمر آن را شناسند . و زايچهء طالع مولود .