تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3981

مساهمون:

ص٣٩٨١
يق : جاء بالهوش الهائش اى بالكثرة .

هوش

(
havc
) م . ع . هاش القوم ( از باب نصر ) و هوشوا ( از باب سمع ) هوشا : درهم آميخته شدند آن قوم .

هوش

(
huc
) ا . پ . زيركى و آگاهى و شعور و عقل و فهم و ادراك و فراست . و جان و روان و روح . و دل . و انهدام و تباهى و هلاكت و مرك و هر چيز كه سبب شود مرك و تباهى را . و زهر و سم . و باهوش : با شعور و زيرك و دانا و بافراست و عاقل و خردمند و هوشيار و با بصيرت . و بىهوش كه خرد نگرش نيز گويند : گول و احمق و نادان و بىخبر و غافل و بىعقل . و واهوش رفتن و يا بىهوش شدن : مدهوش شدن و بىخود شدن و غش كردن و عارى از حس شدن . و به هوش آمدن : برگشتن حس و شعور پس از مستى و غش . و به هوش بودن : آگاه و باخبر بودن و دورانديش بودن و عاقبت‌انديش بودن و هوشيار بودن .

هوشا

(
huc
) ا . پ . واو مجهول - دمبهء گوسفند .

هوشا

(
huc
) ص . پ . واو مجهول - سست و كاهل و تنبل و بىكار . و بىدرد . و گسترده . و درست و كامل و مستقيم .

هوش‌آباد

(
huc - b d
) ا . پ . واو مجهول - افلاك و كره‌هاى آسمانى .

هوشات

(
havc t
) ع . ج . هوشة .

هوشاز

(
huc z
) و

هوشازه

(
huc ze
) ا . پ . در هر دو واو مجهول - تشنگى سخت و شديد ستور .

هوشازيدن

(
huc zidan
) ف ل . پ . واو مجهول - سخت تشنه شدن ستور .

هوشا شدن

(
huc - codan
) ف ل . پ . جنبان و غلتان و بىآرام افتادن بيمار در بستر و آزرده شدن روان . و به هوش آمدن از بىهوشى و از مستى و از ديوانگى و بيدار شدن از خواب .

هوش‌افزاى

(
huc - afz y
) ص . پ . واو مجهول - افزون كننده هوش و شعور .

هوشان

(
huc n
) و

هوشانى

(
huc ni
) ا . پ . عيد تجلى يعنى روزى كه حضرت مسيح علماى محبوس را بدين خود دعوت نمود .

هوشانيدن

(
huc nidan
) ف ل . م . پ . واو مجهول - گردش كردن و سير و تفرج نمودن و جنبش كردن و جنبش نمودن ماهى در آب . و رجعت دادن حس و به هوش آوردن از مستى و جز آن .

هوش‌باخته

(
huc - b xte
) ص . پ . واو مجهول - بىجان و بىهوش و بىحس و ابله و احمق .

هوشبر

(
huc - bar
) ص . پ . واو مجهول - محروم كنندهء از حس و فهم و ادراك . و بادهء هوشبر : شرابى كه عقل را زايل مىكند .

هوشة

(
havcat
) ا . ع . فتنه و فساد و هيجان و اضطراب و برانگيختگى و اختلاط . ج : هوشات . الحديث : اياكم و هوشات الليل و هوشات الاسواق .

هوش‌رباى

(
ruc - rob y
) ص . پ . واو مجهول - رباينده هوش و عقل .

هوشكش

(
huc - kac
) ا . پ . واو مجهول - يك قسم معجونى كه از چرس مىسازند و آن را بجاى شراب براى حصول مستى مىآشامند .

هوشمند

(
huc - mand
) ا - ص . پ . واو مجهول - داراى هوش و خداوند هوش و عاقل و بخرد .

هوشمندى

(
huc - mandi
) ا . پ . واو مجهول - بخردى و ادراك و فهم .

هوشنازده

(
hucn - zade
) ص . پ . ستور بغايت تشنه .

هوشنگ

(
hucang
) و (
hovcang
) ا . پ . واو اول مجهول - نام پادشاه دويم از پيشداديان كه پسر سيامك و پسرزادهء كيومرث باشد . و نيز هوش و آگاهى و عقل و خرد .

هوشنى

(
hucni
) ا . پ . نام گياهى كه در شستن جامه به كار مىبرند و اشنان نيز گويند .

هوش‌واژن

(
huc - v jan
) ا . پ . واو اول مجهول - غش و بىخودى و به هوش آمدگى از مستى .

هوشيار

(
huc - y r
) ص . پ . واو مجهول - باهوش و زيرك و خردمند و دانا و عاقل . و كسى كه مست نباشد . و دورانديش و آگاه و بصير . و بيدار و خبردار .

هوشيارى

(
huc - y ri
) ا . پ . واو مجهول - باهوشى و خردمندى و زيركى و آگاهى و بصيرت و بيدارى .

هوشيدن

(
hucidan
) ف م . پ . واو مجهول - تعقل كردن و دريافتن .

هوع

(
hav '
) ا . ع . بدى آز و سوء حرص و شدت حرص . و قى .

هوع

(
hav '
) م . ع . هاع هوعا ( از باب نصر ) : سبك گريه كرد و اندوهناك گشت . و هاع منه : ناليد از آن و ملول گشت . و هاع القوم بعضهم الى بعض : آهنك كردند آن قوم بجستن بر يكديگر . و هاع هوعا و هيعوعة ( از باب فتح و نصر ) : به آسانى و بدون تكلف قى كرد .

هوع

(
hav '
) و (
hu '
) ا . ع . دشمنى و عداوت .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3981 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )