تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3964

مساهمون:

ص٣٩٦٤
يك طبيعت .

همرو

(
ham - rav
) ا . پ . با هم رونده و هم‌سفر .

همرو

(
ham - ru
) م ف . پ . مقابل و روبرو . و همرو شدن : روبرو شدن و مقابل هم شدن و مقابل روى ظاهر شدن و مقابل روى هم واقع گشتن . و داراى سال بسيار شدن مانند اسب كه در پنج سال داخل گردد .

همروزگار

(
ham - ruz - g r
) ا . پ . واو مجهول - هم‌عهد و هم‌عصر .

همرو شده

(
ham - ru - code
) ص . پ . همرفشده و اسبى كه در پنج سال داخل گردد .

همروينده

(
ham - ruyande
) ص . پ . واو مجهول - بسيار روينده .

همره

(
ham - rah
) ا . پ . همراه و رفيق سفر .

همرهان

(
ham - rah n
) پ . ج . همره .

همرهى

(
ham - rahi
) ا . پ . همراهى .

همرى

(
hamar
) ا . ع . زن با بانك و فرياد و درشت آواز پليد زبان .

همريش

(
ham - ric
) ا . پ . همداماد .

همز

(
hamz
) ا . ع . همز الشيطان : غشى و ديوانگى .

همز

(
hamz
) م . ع . همزه همزا ( از باب نصر و ضرب ) : فشرد آن را . و همز الشئ فى كفه : منضغط كرد آن چيز را در كف دست خود . و نيز همز الشئ : سپوخت آن چيز را و راند و دفع كرد آن را و زد آن را و گزيد آن را و شكست آن را . و همز فلانا : غيبت كرد از فلان . و همزت الكلمة : همزه آوردم در آن كلمه . و همز بفلان الارض ( از باب نصر ) : بر زمين زد فلان را . و همز الفرس : راند آن اسب را با مهميز .

همزات

(
hamaz t
) ع . ج . همزة . و همزات الشيطان : خطرات و وسوسه‌هايى كه شيطان در دل كسى اندازد .

همزاد

(
ham - z d
) ا . پ . هم‌سال و هم‌سن و دو مولود كه با هم متولد شوند هر يك هم‌زادست مر ديگرى را . و رفيقى كه در زاد و راحله و ماكول و مشروب شريك باشد ، و گويند هر فرزندى كه متولد مىشود جنى هم با آن بوجود مىآيد آن جن را همزاد آن فرزند مىگويند .

همزانو

(
ham - z nu
) ا . پ . زانو به زانو . و هم‌نشين و يار و رفيق و همدم .

همزانوئى

(
ham - z nu'i
) ا . پ . دوستى تمام .

همزبان

(
ham - zab n
) ا . پ . داراى يك زبان و يك لغت .

همزة

(
hamzat
) ا . ع . نام حرف الف متحرك .

همزة

(
hamazat
) ا . ع . وسوسه شيطان . ج : همزات .

همزة

(
homazat
) ص . ع . عيب‌جوى مردم و سخن‌چين . يق : رجل همزة و امراة همزة .

هم زدن

(
ham - zadan
) ف م . پ . زير و رو كردن و زير و بالا كردن و مختلط نمودن .

هم‌زده

(
ham - zade
) م ف . پ . زير و زبر و زيرورو . و بهم‌زده شدن : زيرورو شدن .

هم زلف

(
ham - zolf
) ا . پ . شوهر خواهرزن .

هم‌زمان

(
ham - zam n
) ا . پ . هم‌عصر .

هم‌زمزمه

(
ham - zamzame
) ا . پ . داراى يك زمزمه و رفيق و يار و دوست .

همزولى

(
ham - zuli
) ا . پ . دوست زطفوليت .

همزه

(
hamze
) ا . پ . مأخوذ از تازى - قسمى از الف متحرك كه آن را به اين شكل ( ء ) مىنويسند و الف همزه نيز ناميده مىشود و چون آن را بر بالاى ه غير ملفوظى كه در آخر كلمه واقع شده باشد نويسند صداى اى از آن شنيده مىشود و در صورت اضافه صداى ى مكسور مىكند مانند خانهء شما . و همزهء بين : همزه منقلب از واو و يا را گويند . و همزهء مسمار : ميخ كجواج چه الف مسمار ميخ راست را گويند .

همزى

(
hamaz
) ص . ع . ريح همزى : باد سخت آواز . و قوس همزى : كمان سخت دور اندازندهء تير .

همزى

(
hamaz
) ا . ع . نام موضعى .

هم‌زى

(
ham - zi
) ا . پ . هم‌شأن و هم‌رتبه و هم‌كفو و داراى همان شأن و رتبه كه ديگرى دارد .

همس

(
hams
) ا . ع . آواز نرم و هر چيز خفى و آواز خفىتر از آواز قدم و آواز نرم دهن بىآميزش آواز سينه . قوله تعالى :
فَلا تَسْمَعُ إِلَّا هَمْساً
.

همس

(
hams
) م . ع . فشردن و شكستن و لبها را بهم منضم كرده خاييدن طعام را . و نيك رفتن بشب . و رفتن با اندك سستى بدون فتور بشب و روز ، و الفعل من ضرب .

همساز

(
ham - s z
) ا . پ . همدل و يك جهت و متفق و رفيق و دوست و هم‌نسبت و از يك خاندان .

همسال

(
ham - s l
) ا . پ . داراى