ضرب ) : ارشاد كرد او را و راه راست نمود به دو . و هداه الطريق و له و اليه :
نمود به او راه را . و فلانا لا يهدى الطريق :
فلان نمىيابد راه را . و هدى فلانا الطريق هداية : پيدا و آشكار كرد براى فلان راه را و آگاهانيد و نمود به دو راه را . و قوله تعالى :
أَ وَ لَمْ يَهْدِ لَهُمْ
: آيا بيان نكرد از براى ايشان و نياگاهانيد ايشان را . و هديت العروس الى بعلها هداء : فرستادم عروس را به خانه شوهر خود .
و هديت ( مجهولا ) : فرستاده شد . و نيز هدى : به راه ديگر رفتن . يق : هدى هدى فلان : راه رفت بسيرت فلان و مانند آن رفتار كرد . و پيش درآمدن و پيشى گرفتن . يق : هداه : پيشى گرفت او را .
هدى
(
hady
) و (
hedy
) ع . ج .
هدية (
hadyat
) و (
hedyat
) .
هدى
(
hod
) ا . ع . روز . و راستى و رشاد و راه راست و راهنمايى و دلالت ، مذكر و مؤنث هر دو آيد .
هدى
(
hod
) م . ع . هدى هديا و هدى . ر . هدى .
هدى
(
hadiyy
) ا . ع . اسير و بندى . و عروس . و محترم و ارجمند از هر چيزى . و همسايه . و قربانى كه به مكه فرستند .
هدى
(
hadiyy
) و (
hady
) ع .
ج هدية (
hadayyat
) و (
hadyat
) . يعنى قربانيهايى كه به مكه فرستند و بعضى گفتهاند :
المثقل جمع المخفف .
هديا
(
hadiyyan
) ع . در قول زهير : فلم ار . معشرا اسروا هديا و لم ار جار بيت يستباء . قوله هديا اى الرجل الذى له حرمة كحرمة هدى البيت و قوله يستباء مجهولا افتعال من السبى .
هدئ
(
hadi '
) ا . آرميدن . يق :
اتانا بعد هدئ من الليل .
هدية
(
hadyat
) ا . ع . واحد هدى يعنى يك قربانى كه به مكه فرستند .
هدية
(
hadyat
) و (
hedyat
) ا .
ع . طريقه و روش و سيرت . و سكينه و وقار در هيئت و حسن منظر . ج : هدى (
hady
) و (
hedy
) . يق : ما احسن هديته : چه نيكوست سيرت او . و كذلك :
ما احسن هديته .
هدية
(
hadyat
) و (
hedyat
) و (
hodyat
) ا . ع . كار و روى كار و جهة كار .
يق : خذ فى هديتك و لا تعدل عنه :
يعنى داشته باش آنچه را كه دارى از حديث و عمل و تجاوز مكن از آن . و نظر فلان هدية امره : نگريست فلان روى و جهة كار خود را و همچنين است هدية (
hedyat
) و (
hodyat
) در هر دو معنى .
هدية
(
hedyat
) م . ع . هدى هديا و هدية . ر . هدى .
هدية
(
hadiyyat
) ا . ع . تحفه و ارمغان . ج : هدايا و هداوى (
had v
) و (
had vi
) . و عروس . و نيز قربانى كه به مكه فرستند . ج : هدى . و از اعلام است .
هديد
(
hadid
) م . ع . مرد دراز و بانك سخت .
هديد
(
hadid
) م . ع . هد الحائط هديدا ( از باب ضرب ) : بانك برآورد آن ديوار وقت فرو افتادن .
هدير
(
hadir
) ا . ع . بانك شتر و كبوتر .
هدير
(
hadir
) م . ع . هدر هدرا و هديرا . ر . هدر .
هديل
(
hadil
) ا . ع . بانك كبوتر و بانك كبوتر نر و بانك كبوتر وحشى . و چوزهء كبوتر و كبوتر نر . و نام كبوتر بچهاى در عهد نوح پيغمبر .
هديل
(
hadil
) م . ع . هدل هدلا و هديلا . ر . هدل .
هديم
(
hadim
) ا . ع . گياه باقى ماندهء از سال اول .
هدينه
(
hadine
) ا . پ . زينه و پايه و نردبان .
هديه
(
hadye
) و (
hadiyye
) ا . پ .
مأخوذ از تازى - تحفه و ارمغان و پيشكش .
و هديه قرآن : قيمت قرآن . و هديه دندان : پولى كه به فقرا و مساكين در ضيافت پس از صرف غذا مىدهند .
هذ
(
hazz
) ص . ع . سيف هذ :
شمشير برنده .
هذ
(
hazz
) م . ع . هذه هذا و هذذا و هذاذا ( از باب نصر ) : به زودى بريد آن را . و هذا القرآن و الحديث :
شتابى كرد در خواندن قرآن و حديث و بتندى خواند آنها را .
هذء
(
haz '
) م . ع . هذاه هذء ( از باب فتح ) : هر چه زودتر ممكن بود بريد آن را . و هذا العدو : هلاك گردانيد آن دشمن را . و هذا فلانا : شنوانيد فلان را چيزى كه مكروه وى بود . و هذات الابل : بر زمين افتادند آن شتران .
هذا
(
h z
) ع . اسم اشاره بمعنى اين كه بدان به شخص و يا شئ قريب اشاره مىكنند .
هذأ
(
haza '
) م . ع . هذئ من البرد هذا ( از باب سمع ) : هلاك گرديد از سرما .
هذاء
(
hoz '
) ا . ع . بيهودهگويى در بيمارى و يا در خواب .
هذاء
(
hazz '
) و
هذاءة
(
hazz 'at
) ص . ع . رجل هذاء :