تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3921

مساهمون:

ص٣٩٢١
مردم يمن : درخت مورد .

هدع

(
heda '
) و (
hed '
) ا . ع . كلمه‌ايست كه بدان شتر بچگان را آرام مىكنند از ترس و نفور .

هدغ

(
hadq
) م . ع . هدغه هدغا ( از باب فتح ) : شكست آن را و يا كفانيد .

هدف

(
hadf
) م . ع . هدف الى الهدفة هدفا ( از باب نصر ) : در آمد در آن هدفة . و هل هدف اليكم هادف يعنى آيا در شهر شما بتازگى كسى وارد شده است . و هدف للخمسين : نزديك پنجاه رسيد . و هدف فلان هدفا ( از باب ضرب ) : سست و كسل گرديد فلان .

هدف

(
hedf
) ص . ع . تندار و جسيم .

هدف

(
hadaf
) ا . ع . هر چيز بلند و افراشته از بنا و ريك توده و كوه و پشته و جز آن . و نشانه تير . و مرد بزرك جثه و بسيار خواب و گران ناسازوار . ج : اهداف . و هدف هدف : كلمه‌ايست كه بدان گوسپند و بز را بدوشيدن خوانند .

هدف

(
hadaf
) ا . پ . مأخوذ از تازى - نشانه تير و تموك و دفك .

هدفة

(
hedfat
) ا . ع . گروهى از مردم . و چندين خانه در يك جا برپا شده .

هدك

(
hadk
) م . ع . هدك هدكا ( از باب ضرب ) : ويران كرد و با زمين برابر كرد .

هدكر

(
hodaker
) ا . ع . زنى كه چون راه رود گوشت و استخوانهاى خود را بجنباند . و شير خفته دفزك .

هدكرة

(
hadkarat
) م . ع . گرفتن چيزى كه امكان گرفتن آن باشد .

هدكورة

(
hodkurat
) ا . ع . زن جوان شگرف اندام نيكو كرشمه .

هدكير

(
hadkir
) و

هدگير

(
hadgir
) ا . پ . نام جزيره‌اى در درياى هند .

هدل

(
hadl
) ا . ع . بنو هدل : گروهى از يهوديهاى شام كه در مدينه سكونت گرفتند .

هدل

(
hadl
) م . ع . هدل القمرى و الحمام هدلا و هديلا ( از باب ضرب ) : بانك كرد قمرى و كبوتر . و هدل الشئ هدلا : بپايين رها كرد آن چيز را و فروهشت آن را . و هدل البعير : بقرحه مبتلا گرديد آن شتر و فرو هشته شد لفج آن . و نيز هدل : آونگان كردن شتر لفج خود را .

هدل

(
hedl
) ص . ع . لبن هدل : شتر خفته نيك ترش شده .

هدل

(
hadal
) م . ع . هدل مشفر البعير هدلا ( از باب سمع ) : آونگان گرديد لفج آن شتر . و هدل البعير : آونگان لب گرديد آن شتر .

هدل

(
hadel
) ص . ع . بعير هدل : شتر آونگان لفج .

هدلاء

(
hadl '
) ص . ع . شفة هدلاء : لب از زنخ فرو افتاده .

هدل زنگى

(
hadal - zangi
) ا . پ . ريشه تر بد .

هدلق

(
hedleq
) ا . ع . هر چيز فروهشته . و شتر فراخ كنج دهن . و پرويزن .

هدلقة

(
hedleqat
) ا . ع . پشم زير زنخ شتر .

هدلوغ

(
hodluq
) ا . ع . لب كلفت .

هدلوغة

(
hedlavqat
) و (
hodlavqat
) ا . ع . زشت خلقت گول و احمق .

هدلى

(
hadl
) ص . ع . شفة هدلى : لب فروهشته آويزان .

هدم

(
hadm
) م . ع . هدمت البناء هدما ( از باب ضرب ) : شكستم آن بنا را و ويران كردم آن را . و هدمت ظهره : شكستم پشت او را . و هدم الرجل ( مجهولا ) : دوران سر رسيد به آن مرد از سوارى كشتى و جز آن .

هدم

(
hadm
) ا . پ . مأخوذ از تازى - خرابى و ويرانى .

هدم

(
hadm
) و (
hadam
) ا . ع . خون رايگان و باطل . و دماؤهم بينهم هدم : اى هدر . و كذلك : دماؤهم هدم .

هدم

(
hedm
) ا . ع . جامة كهنه و در پى كرده و يا مخصوص بگليم و پشمينه است . ج : اهدام و هدم . و پير سال‌خورده . و موزهء كهنه . و نام مردى .

هدم

(
hadam
) ا . ع . آنچه از كرانهء چاه فرو دريده در آن افتاده باشد و هر چيز فرو افتادهء ساقط شده . و گور . و نام زمينى .

هدم

(
hadam
) م . ع . هدمت الناقة هدما و هدمة ( از باب سمع ) : سخت گشن‌خواه گرديد آن ماده شتر .

هدم

(
hadem
) ا . ع . مخنث .

هدم

(
hedam
) ع . ج . هدم .

هدمان

(
hadm n
) ا . پ . ايثار يعنى از خود باز گرفتن و به ديگرى صرف كردن .

هدمة

(
hadmat
) ا . ع . باران سبك و يك دفعه باران . و يك جزء از مال .

هدمة

(
hadamat
) ا . ع . آزمندى ماده بنر . يق : ناقة بها هدمة .

هدمة

(
hadamat
) م . ع . هدم