تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3898

مساهمون:

ص٣٨٩٨
روغن ويژه : روغن صاف شده . و شير ويژه : شير بىآميغ .

ويژه

(
vije
) م ف . پ . ياى مجهول - خصوصا و على الخصوص و مخصوصا و بويژه .

ويژيدن

(
vijidan
) ف م . پ . ياى اول مجهول - پاك كردن و طاهر نمودن و صاف نمودن و تصفيه نمودن .

ويس

(
vays
) ا . ع . درويشى . و خواسته مردم . و لقى ويسا : يعنى يافت مطلوب و خواسته خود را . و نيز ويس : بمعنى واى . ر . وى . و نيز كلمه‌ايست كه در محل رافت و استملاح كودكان استعمال شود .

ويس

(
vis
) ا . پ . مثل و مانند . و نام معشوق رامين .

ويسه

(
vise
) ا . پ . نيكويى . و كراهت و نفرت . و مثل و مانند و مشابهت . و نام معشوق رامين . و نام پدر پيران سر لشكر افراسياب . و ويسه داشتن : نفرت داشتن . و ويسه كردن : نفرت كردن .

ويشانيدن

(
vic nidan
) ف م . پ . خواندن و دعوت كردن .

ويشل

(
vaycal
) ا . پ . يك نوع بيمارى .

ويشه

(
vice
) ا . پ . ياى مجهول - جنگل و بيشه .

ويشه

(
vice
) ا . پ . عشقه .

ويشيدن

(
vicidan
) ف م . پ . ياى اول مجهول - فراهم آوردن و جمع كردن . و فراش و بستر گستردن و فرش كردن .

ويشيده

(
vicide
) ص . پ . ياى اول مجهول - گسترده و افراخته و بلند كرده و پيچيده .

و يك

(
vayka
) و (
vayk
) ع . كلمه تعجب است و گفته‌اند اصل آن ويلك بوده يعنى واى بر تو .

و يك

(
vik
) پ . كلمه مأخوذ از تازى - كه در هنگام نفرت از چيزى استعمال كنند و نيز در ترحم و تأسف استعمال مىگردد .

ويكان

(
vayk n
) پ . كلمه افسوس مأخوذ از تازى - بمعنى واى .

ويكأن

(
vay - ka'anna
) ع . كلمه‌ايست مركب از وى و از كان و معنى آن حقا مىباشد . قوله تعالى :
وَيْكَأَنَّهُ لا يُفْلِحُ الْكافِرُونَ
. و نيز بمعنى ويل مىآيد . و ويكان الله يبسط الرزق . و قيل معناه أ لم تر و قيل ويلك و قيل اعلم .

ويل

(
vayl
) ا . ع . كلمه‌ايست كه در وعيد و عذاب گويند يعنى واى و سختى . يق : ويله و ويلا له و ويلك و ويلى : يعنى واى برو و واى بر تو و واى بر من . و در مبالغه گويند : و ويل وائل و ويل وئيل و ويل وئل . و نيز مىگويند : ويل (
vaylo
) الشيطان و ويل (
vayla
) الشيطان و ويل (
vayle
) الشيطان . و نيز ويل (
vaylon
) للشيطان و ويلا (
vaylan
) للشيطان و ويل (
vaylen
) للشيطان يعنى واى بر شيطان . و نيز ويل : نام وادى در جهنم و يا چاهى و يا دروازه‌اى در آن .

ويل

(
vayl
) م . ع . در آمدن بدى و شر . و دردمند نمودن و مصيبت‌زده ساختن .

ويل

(
vayl
) ا . پ . مأخوذ از تازى - هلاك و هلاكت . و شور و فغان در مصيبت . و نام چاهى در جهنم . و نيز كلمه افسوس است بمعنى واى .

ويل

(
vayl
) و (
vil
) ا . پ . فتح و ظفر . و فرصت و برترى . و پيش‌دستى .

وئل

(
va'el
) ص . ع . ويل وئل : سختى بسيار .

ويلان

(
vil n
) ا . پ . ياى مجهول - طفره و ويدانك . و ناتمام و ناقص .

ويلانج

(
vayl nj
) ا . پ . نوعى حلوا .

ويلاه

(
vayl h
) ع . كلمه‌ايست كه در ندبه گويند يعنى اى واى .

ويلة

(
vaylat
) ا . ع . رسوايى . و در تعجب و تأسف يا ويلتاه گويند .

ويل‌كش

(
vayl - kac
) ص . پ . كينه‌ور .

ويلمة

(
vaylemat
) و (
vaylomat
) ص . ع . رجل ويلمة : مرد زيرك تيز فهم . و كذلك : رجل ويلمة .

ويلمة

(
vaylommat
) ا . ع . اصل آن ويل لامه بوده . اين كلمه را در چيز نيك پسند شده گويند و در تعجب از آن مانند لا اب له .

ويله

(
vile
) ا . پ . فتح و ظفر و دلاورى و مردانگى و بهادرى و شور و غوغا . و فرياد عظيم . و كلافه و دسته‌اى از نخ پنبه‌اى .

ويم

(
vim
) ا . پ . سيم گل و گلابه‌اى كه بر ديوار مالند .

ويمة

(
vaymat
) ا . ع . تهمت و سخن‌چينى .

وين

(
vayn
) ا . ع . انگور سپاه .

وين

(
vin
) ا . پ . لون و رنك . و انگور سياه .

وينة

(
vaynat
) ا . ع . يك دانه انگور سياه .

ويند

(
vinad
) پ . كلمهء فعل يعنى بيند .

ونيدانك

(
vind nak
) ا . پ . ياى مجهول - نافه مشك .

ويندانك

(
vaynd nak
) ا . پ . طفره و ويدانك .

ويو

(
vayu
) و (
veyu
) ا . پ . در هر دو واو مجهول - عروس .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3898 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )