تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3805

مساهمون:

ص٣٨٠٥
كسى كه مردم از وى اطمينان يابند و بوى انس گيرند . و زندگانى آسان و خوش . و جامهء نرم . و جامهء خواب . و پوستين كهنه . و نورد ريگ كه از وزيدن باد پديد آيد . و نام درختى كه از آن تير و كاسه سازند .

نيم

(
neyyam
) و (
noyyam
) ع . ج . نائم .

نيم

(
neyyam
) ع . ج . نائمة .

نيماد

(
nim d
) ا . پ . فراست و تميز و قوه‌اى كه بدان ميان حق و باطل فرق مىگذارند و آنها را از هم تميز مىدهند .

نيم آستين

(
nim - stin
) ا . پ . نوعى از قبا كه آستينهاى آن تا آرنج مىباشد و از پارچه‌هاى زرى مىسازند و روى لباسهاى ديگر آن را مىپوشند .

نيم‌اشكنى

(
nim - eckani
) ا . پ . نوعى از حلوا كه نيم شكر نيز گويند .

نيم‌آور

(
nim var
) ا . پ . نام محله‌اى در اصفهان .

نيم‌باز

(
nim - b z
) ص . پ . چشم نيم خفته و نيم گشاده .

نيم‌بر

(
nimbar
) ا . پ . نام فندى در كشتىگيرى .

نيم بدست

(
nim - bedast
) ا . نيم وجب و نصف شير و فاصلهء ما بين نوك انگشت نر و سبابه چون آنها از هم بگشانيد . و بالش كوچك .

نيم‌برش

(
nim - berec
) و (
nim - boroc
) به زبان مردم هند و نيم‌برشت (
nim - berect
) و (
nim - boroct
) به زبان مردم هند . ص پ . تخم مرغ نيم بريان شدهء در روغن كه نيم‌رو نيز گويند و هر چيز نيم بريان شده .

نيم بسمل

(
nim - besmel
) ص . پ . نيم كشته و مذوحى كه هنوز جان داشته باشد .

نيم پارچه

(
nim - p rce
) ا . پ . فالج نيمهء بدن .

نيم‌پخت

(
nim - poxt
) ص . پ . نيم جوش و نيم‌رس .

نيم‌پخته

(
nim - poxte
) ص . پ . نيم‌جوش و چيزى كه خوب پخته نشده باشد .

نيم‌پر

(
nim - por
) ص . پ . نصفه . و ظرفى كه تا نيمه آن داراى چيزى باشد .

نيم‌پرتو

(
nim - partav
) ص . پ . ماه و ستاره‌اى كه داراى تابش ضعيفى بود .

نيم‌پز

(
nim - paz
) ص . پ . چيزى كه نيك پخته نشده باشد .

نيمة

(
nimat
) ا . ع . خوابيدگى و هيئت خواب . يق : فلان حسن النيمة . و قوت شبانه . يق : ما له نيمة ليلة .

نيم تاج

(
nim - t j
) ا . پ . نوعى از آرايش كه بر سر عروس مىگذارند .

نيم تخت

(
nim - taxt
) ا . پ . تختى كه بر بالاى آن مىخوابند و دارابذين و دار افرين .

تيم ترك

(
nim - tark
) ا . پ . خود و كلاه آهنى كه در روز جنك پوشند .

نيم ترك

(
nim - tarak
) و

نيم‌ترنك

(
nim - tarang
) ا . پ . آواز پست .

نيم تسليم

(
nim - taslim
) ا . پ . نوعى از سلام و تعظيم كه دست را بر ناف گذاشته كرنش كنند و تمام تسليم آنكه دست را بر زمين گذاشته و كرنش نموده و سپس بر پيشانى گذارند .

نيم تن

(
nim - tan
) و

نيم تنه

(
nim - tane
) ا . پ . او خالق و جامهء كوتاهى كه تا نيمه بدن را پوشد . و يك نوع تصويرى كه نقاش نيمه بدن را مىكشد و آن را نيم‌چهره نيز گويند . ر . نيم‌چهره .

نيم‌ته

(
nim - teh
) ا . پ . هاى ملفوظ - نصف بار و تقسيم شدهء به دو . و نيم ته كردن : تقسيم كردن به دو و نصف كردن .

نيم‌جان

(
nim - j n
) ص . پ . جاندارى كه هنوز قدرى از جان وى باقى باشد . و نيم‌جان شدن : از هول و ترس مانند مرده افتادن .

نيم جوان

(
nim - jav n
) ص . پ . مردى كه نصف عمر خود را گذرانيده باشد . و اسب رام نشده و دست‌آموز نگشته .

نيم جو سنك

(
nim - jav - sang
) ا . پ . وزنه‌اى كه معادل نيم گندم باشد .

نيم جوش

(
nim - juc
) ص . پ . واو مجهول - چيزى كه نيك نجوشيده و خوب پخته نشده باشد .

نيم چاشت

(
nim - c ct
) ص . پ . ناشتا .

نيم چرخ

(
nim - carx
) ا . پ . نوعى از كمان .

نيمچكمه

(
nim - cakme
) ا . پ . چكمهء كوتاه .

نيمچه

(
nim - ce
) ا . پ . جامه و بالاپوش كوتاه . و شمشير و تفنك كوتاه .

نيم چهره

(
nim - cehre
) ا . پ . يك نوع تصويرى خيالى كه داراى نصف صورت و يك چشم و يك بازو و يك دست و يك پا مىباشد . و نر و ماده است نر داراى دست و پاى و چشم و ديگر اعضاى راست و ماده داراى دست و پاى چپ و ديگر اعضاى چپ و چون آن دو را بهم متصل كنند شبيه به شكل انسان مىگردد و چنين فرض كرده‌اند كه چون آنها را از هم جدا نمايند هر يك به روى يك پا دويده و بشتاب و سراسيمگى مخاطرات بسيار مىآورد و نيم رخ .

نيم خانهء مينا

(
nim - x neye - min
) ا . پ . آسمان .

نيم خايه

(
nim - x ye
) ا . پ .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3805 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )