تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3793

مساهمون:

ص٣٧٩٣
عمرو : بر ماده شتر عاريه سوار شد عمرو .

نهصد

(
noh - sad
) پ . ص . عددى : نه دفعه صد .

نهض

(
nahz
) ا . ع . ما بين منكب و شانه جاى شتر . ج : انهض .

نهض

(
nahz
) م . ع . نهض نهضا و نهوضا ( از باب فتح ) : برخاست . و نهض الى فلان و له : حركت كرد بسوى فلان ببرخاستن . و نهض النبت : راست و تمام بالا گرديد آن گياه . و نهض الطائر : گسترانيد آن مرغ بالهاى خود را جهة پريدن . و نهض فلانا نهضا : ستم كرد فلان را و خشم گرفت بر فلان و سرزنش نمود فلان را . و نهض الشئ عن مكانه نهوضا : بلند گرديد آن چيز از جاى خود . و نهض الى العدو : شتافت بسوى دشمن .

نهضات

(
nahaz t
) ع . ج . نهضة .

نهضة

(
nahzat
) ا . ع . حركت و جنبش . يق : كان منه نهضة الى كذا اى حركة . ج : نهضات .

نهضت

(
nahzat
) و (
nohzat
) ا . پ . مأخوذ از تازى - كوچ و رحلت و هجرت و حركت و روانگى . و نهضت فرمودن : كوچ كردن .

نهضل

(
nahzal
) ا . ع . كلانسال از مردم و كركس و باز .

نهط

(
naht
) م . ع . نهطه بالرمح نهطا ( از باب فتح ) : نيزه زد آن را .

نهف

(
nahf
) ا . ع . سرگشتگى و تحير و آشفتگى و حيرت .

نهفت

(
nehoft
) پ . ح م . نهفتن . ا - ص . پوشيده و پنهان و پوشيدگى و پنهانى . و خلوت‌خانهء پادشاهان . و جاى مخفى كه در ميان ديوار اطاق سازند جهة پنهان كردن پول و جز آن . و نام شعبه‌اى از موسيقى و يا طريقه‌اى از آن .

نهفتگى

(
nehoftagi
) ا . پ . پوشيدگى و پنهانى . و هر چيز نهفته و پنهان شده .

نهفتن

(
nehoftan
) ف ل - م . پ . پوشيدن و پنهان كردن و مخفى نمودن و روپوش نهادن و سرپوش نهادن . و مخفى شدن و پنهان گشتن . و زيبا گشتن و جميل شدن .

نهفته

(
nehofte
) ص - م ف . پ . پنهان و مخفى و نهان و پوشيده . و سرا و بطور خفا و پنهانى و مخفيانه .

نهفته نياز

(
nehofte - niy z
) ا . پ . دادخواه مخفى و بطور پنهانى .

نهق

(
nahq
) ا . پ . كرفس آبى .

نهق

(
nahq
) ا . ع . نام مرغى . و گياهى شبيه بجرجير .

نهق

(
nahaq
) ا . ع . جرجير دشتى .

نهك

(
nahk
) ا - ص . پ . حقير و كوچكتر و خردتر و كمترين . و دهندهء شراب . و عطش و تشنگى . و فرونشانندهء عطش .

نهك

(
nahk
) ا . ع . مبالغهء در هر چيزى .

نهك

(
nahk
) م . ع . نهك الثوب نهكا و نهاكة ( از باب فتح ) : پوشيد آن جامه را تا كهنه گرديد . و نهك من الطعام : فزونى نمود و افراط كرد در خوردن . و نهك عرضه : مبالغه كرد در شماتت و دشنام بوى . و نهك الضرع : دوشيد هر چه شير در آن پستان بود . و ما ينهك : يعنى منفك نمىشود . و نهكه السلطان نهكا و نهكة ( از باب سمع ) : مبالغه نمود سلطان در عقوبت وى . و نهك الشراب ( نيز از باب سمع ) : سپرى كرد شراب را . و نهكه الشراب ( از باب فتح ) : لاغر كرد آن را شراب . و نهك ( مجهولا ) : بيمار و لاغر گرديد .

نهك

(
nahk
) و (
nahak
) م . نهكته الحمى نهكا (
nahkan
) و (
nahakan
) و نهكة و نهاكة ( از باب سمع و فتح ) : لاغر و رنجور كرد آن را تب .

نهكة

(
nahkat
) ا . ع . لاغرى و سستى از بيمارى . يق : باتت عليه نهكة المرض .

نهكة

(
nahkat
) م . ع . نهك نهكا (
nahkan
) و (
nahakan
) و نهكة . ر . نهك .

نهل

(
nahl
) ا . پ . نام پهلوانى تورانى .

نهل

(
nahal
) ا . ع . طعام خورده شده . و هر چيز شايسته و لايق خوردن . و نخستين آب خوردن شتران زيرا شتر دو مرتبه آب مىخورد تا سيراب گردد ، نخستين را نهل گويند و دويمين را علل .

نهل

(
nahal
) ص . ع . ج . ناهل .

نهل

(
nahal
) و (
nahl
) م . ع . نهل البعير نهلا (
nahalan
) و (
nahlan
) و منهلا ( از باب سمع ) : آب خورد آن شتر به آب خورش نخستين تا سيراب شد . و تشنه شد آن شتر ، از اضدادست .

نهلان

(
nahl n
) ص . ع . شتر آب خورنده و سيراب و تشنه .

نهلة

(
nahlat
) ص . ع . ابل نهلة : شتران نخست بر آب برآمده .

نهلة

(
nahalat
) و

نهلى

(
nahl
) ص . ع . ج . ناهل .