تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3770

مساهمون:

ص٣٧٧٠
كسى كه براى اثبات حق خود و يا ادعاى خود دليل و بينه مىآورد .

نمودن

(
namudan
) و (
nomudan
) ف ل م . پ . هويدا شدن و آشكار شدن و ظاهر شدن و كنانيدن و بيان كردن و واضح كردن و ظاهر و آشكار كردن و هويدا كردن . و نيز نمودن : بمعنى كردن مىآيد مانند معالجه نمودن يعنى معالجه كردن و باز نمودن باز كردن .

نمودنى

(
namudani
) ا . پ . نمايش .

نمودنى

(
namudani
) ص . پ . هر آن چيز كه لايق و سزاوار كردن و نمودن باشد .

نموده

(
namude
) و (
nomude
) ص . پ . كرده . و هويدا كرده شده و ظاهر كرده شده و پديد آمده .

نمودى

(
namudi
) ا . پ . نمايش .

نموذج

(
namuzaj
) ا . ع . معرب نمودهء فارسى يعنى نمونه .

نمور

(
nomur
) ع . ج . نمر .

نمزوج

(
nomuzaj
) و نموزش (
nomuzec
) ا . پ . تخت و كرسى و صندلى .

نموس

(
nomus
) ع . ج . نمس .

نموسك

(
namusak
) و

نموشك

(
namucak
) و (
nomucak
) ا . پ . پرنده‌اى كوچكتر از كبك كه تيهو نيز گويند .

نموك

(
namuk
) ا . پ . هدف و نشانهء تير .

نموم

(
namum
) ص . ع . سخن چين ورغلاننده و آراينده سخن را بدروغ .

نمون

(
nemun
) و (
nomun
) ا - ص . پ . هادى و دليل و نماينده . و رهنمون : هادى راه . و نصيحت‌نمون : ناصح و پند دهنده .

نمون

(
nammuna
) ع . ج . نم .

نمونه

(
namune
) و (
nemune
) و (
nomune
) و

نمويه

(
namuye
) و (
nomuye
) ا . پ . جزء كوچك و مقدار اندك از هر چيزى كه بدان مىنمايانند همهء آن چيز را و هر چيزى كه بواسطهء آن چيز ديگرى را بنمايانند و آشكار سازند و نشان و علامت . و شكل و هيئت . و طرح و طرز . و عرض سپاه . و شبه و مانند . و ناتمام و ناقص و به كار نيامده و زشت و باژگونه .

نمه

(
namah
) ا . ع . حالتى شبيه بحيرت و سرگشتگى ، و الفعل من سمع ، تقول منه : نمه الرجل نمها .

نمى

(
nami
) ا . پ . نمناكى و ترى و مرطوبى و سردى .

نمى

(
namy
) م . ع . نميت الحديث اليه نميا ( از باب ضرب ) : اسناد كردم و برداشتم آن حديث را بسوى وى . و نميت فلانا الى ابيه : نسبت دادم فلان را بسوى پدرش . و نميت الشيئ على الشيئ : بلند كردم آن چيز را بر آن چيز . و نميت النار : بلند كردم آتش را و برافروختم آن را . و نمى الرجل : فربه شد آن مرد . و نمى الماء : برآمد و بلند گرديد آب . و نمى الحديث : برداشته شد آن حديث . و نمى الصيد : غايب شد آن شكار و دور گرديد به نحوى كه ديده نمىشود . و نميت الحديث : منسوب كردم آن حديث را بسوى كسى و رسانيدم آن را بوجه نيكويى و اصلاح . و نيز نمى : افزون شدن رنك و گران گرديدن نرخ .

نمى

(
namy
) و (
nomiyy
) م . ع . نمى المال و غيره نميا و نميا و نماء و نمية : بسيار شد مال و جز آن و زياد گرديد .

نمى

(
nam
) ع . ج . نماة .

نمى

(
nomm
) و (
nommiyy
) ا . ع . ناراستى و دغلى . و عيب . و دشمنى . و سرشت . و سنك ترازو . و پشيز و يا درم كه در آن آميزش مس و يا ارزيز بود . ج : نمامى (
nam m
) و (
nam miyy
) . و گوهر مرد و نژاد آن . و ما بها نمى : يعنى نيست در آن خانه كسى .

نمية

(
namiyyat
) م . ع . نمى نميا و نميا و نمية . ر . نمى (
namy
) و (
nomiyy
) .

نمية

(
nomiyyat
) ا . ع . واحد نمى يعنى يك پشيز و يا درم كه در آن آميزش مس و يا ارزيز بود . و نيز نمية : فاختهء ماده .

نميج

(
namij
) و

نميچ

(
namic
) ا . پ . صندلى و تخت و مسند و كرسى و نموزش .

نميد

(
namid
) پ . ح . م . نميدن . ا . نمكشيده .

نميد

(
nomid
) پ ح . م . نميدن . ص . نااميد و مأيوس و نوميد و بدكار و بيچاره .

نميدن

(
namidan
) ف ل - م . پ . نم كشيدن و مرطوب شدن . و ميل كردن و توجه نمودن بسوى كسى و يا چيزى .

نميدن

(
nomidan
) ف م - پ . نااميد شدن و مأيوس گشتن .

نميده

(
namide
) ص . پ . نم كشيده . و توجه نموده و ميل كردن .

نميده

(
nomide
) ص . پ . نوميد شده و مايوس گشته .

نميدى

(
nomidi
) ا . پ . يأس و نااميدى .

نمير

(
namir
) ص . پ . سست و نابكاز . و حريص و آزمند . و پرخوار و شكم