و سبخ نيز گويند . و باصطلاح كيميا : جسمى كه حاصل مىگردد از تركيب اسيد بابز . و نيز نمك : ظرافت و لطافت و حسن و جمال .
و جان و حيات و گذران و معاش . و نمك اشك : تلخى اشك . و نمك انگيختن و يا نمك انگيزيدن و يا نمك ريزيدن :
اشك ريختن و گريه كردن . و نمك بر جگر داشتن : محنت بر محنت و عذاب بر عذاب كشيدن . و نمك تازه كردن و يا تازه نمودن : تجديد عهد و پيمان كردن .
و نمك در آتش افگندن و يا در آتش گذاشتن : فرياد كردن و غوغا نمودن . و نمك در جگر ريختن : آزار رسانيدن و جفا كردن . و نمك زدن : نمك ريختن در چيزى . و بانمك : خوشمزه و لذيذ و مليح . و با جمال و خوشگل . و نمك طبر زد :
قسمى از نمك بلورى معدنى .
نمكاب
(
namak - b
) ا . پ .
آبى كه در آن نمك حل شده باشد .
نمك به حرام
(
namak - be - har m
) ص . پ . ناسپاس و بىوفا و حقناشناس و بىحقيقت و صداقت و خاين و سركش و نافرمان و بدكار و بدعمل .
نمك بحرامى
(
namnk - be - har mi
) ا . پ . حقناشناسى .
نمكبند
(
namak - band
) ا . پ .
زخمى كه به روى آن نمك پاشيده وى را ببندند .
نمكپرور
(
namak - parvar
) ص .
پ . نوكر و خدمتگار .
نمكپرورده
(
namak - parvarde
) ص . پ . كسى كه با خرج ديگرى پرورش يافته باشد و نمكپرور .
نمكت
(
namakt
) ا . پ . ترى و رطوبت
نمكچش
(
namak - cac
) ا . پ .
مزه و چاشنى و نمونه . و مقدار اندك و خرده .
نمكچشى
(
namak - caci
) ا .
پ . نخستين پرورش كودك تقريبا تا شش ماه كه درين مدت كمال توجه و نوازش را دربارهء وى معمول مىدارند .
نمك حرام
(
namak - har m
) ص . پ . نمك به حرام .
نمك حلال
(
namak - hal l
) ص .
پ . صادق و امين و باوفا و راست و درست و با صداقت .
نمك حلالى
(
namak - hal li
) ا .
پ . وفادارى و صداقت .
نمكخوار
(
namak - x r
) ص . پ . واو معدوله - آنكه نان و نمك كسى را مىخورد .
نمكخوارگى
(
namak - x ragi
) ا . پ . واو معدوله - وفادارى و شكرگزارى و حقگزارى و حقشناسى .
نمكدان
(
namak - d n
) ا . پ .
آوند نمك كه در آن نمك ريخته در سر سفره مىگذارند . و دهان معشوق . و نمكدان شكستن : حقناشناسى كردن و بىوفايى ورزيدن .
نمكريز
(
namak - riz
) ص . پ .
ياى مجهول - آنكه نمك مىپاشد .
نمكزار
(
namak - z r
) ا . پ .
كان و معدن نمك . و زمين شور كه در آن نمك فراوان باشد .
نمكزده
(
namak - zade
) ص .
پ . نمكين و داراى نمك .
نمكزى
(
namak - zi
) ا . پ .
قسمى از حلوا كه از آرد و شكر و يا عسل و يا دوشاب پزند و مغز گردو و بادام و پسته و يا ميوههاى خشك در آن داخل كنند و قند سوده و مشك و گلاب بر آن پاشند .
نمكسار
(
namak - s r
) ا . پ .
نمكزار و كان و معدن نمك .
نمكسنك
(
namak - sang
) ا .
پ . نمك طبيعى و معدنى .
نمكسود
(
namak - sud
) ص .
پ . هر چيز كه بر آن نمك پاشيده باشند .
و گوشت قديد . و كباب گوشت قديد . و نمك سود كردن : نمك پاشيدن و نمك زدن .
نمكشناس
(
namak - cen s
) ص . پ . باوفا و وفادار و سپاسگزار .
نمكشناسى
(
namak - cen si
) ا . پ . وفادارى و سپاسگزارى .
نمكگير
(
namak - gir
) ص . پ .
كسى كه مقدار اندكى از چيزى را بچشد تا اندازهء نمك آن را معين كند . و نيز نمك بحرامى كه بمكافات خيانت و بدكارى خود رسيده و بديهايى كه كرده است دامنگير وى شده باشد .
نمكين
(
namakin
) ص . پ .
شور و نمكزده و داراى نمك و نمكدار . و ظريف و لطيفهگو . و خوشگل و مليح و زيبا و خوشآيند .
نمكينه
(
namakine
) ا . پ .
دوغ و ماستى كه در آن نمك و زيره و گشنيز كوفته ريخته باشند .
نمكينى
(
namakini
) ا . پ .
شورى و ملاحت و خوشگلى .
نمگير
(
nam - gir
) ا . پ . قسمى از شاميانه كه براى دفع مضرت شبنم بر پا كنند .
نمگين
(
namgin
) ص . پ . نمدار و تر و مرطوب .
نمل
(
naml
) ا . ع . ريش در پهلو .
و آبلههاى خرد كه با آماسيدگى پوست