جز آن . و تنهء درختى كه آن را سوراخ سوراخ كرده و چوب در آن سوراخها نهاده و آن را همچو زينه سازند و بر روى آن بسوى غرفهها بالا روند . و كندهء چوبى كه آن را گود كرده و در آن نبيذ سازند و اين نبيذ تند و تيزتر از ساير اقسام است . و نيز نژاد مرد و اصل آن .
يق : فلان كريم النقير اى كريم الاصل .
و نوعى از مگس سياه .
نقير
(
naqir
) ص . ع . هو فقير نقير : او نيك درويش و تنك دست است .
نقيش
(
naqic
) ا . ع . متاع پراكنده .
و مثل و مانند و مشابه . و شكل و پيكر و نشان .
و نظير و همتا .
نقيص
(
naqis
) ص . ع . آب شيرين و گوارا . و چيزى كه بوى خوش داشته باشد .
نقيص
(
naqis
) ص . پ . مأخوذ از تازى - ناقص و ناتمام و مجرم و گناهكار و معيوب . و شخص نقيص : شخص عيبدار .
نقيصة
(
naqisat
) ا . ع . سخن چينى در ميان مردم . و عيب و خصلت به دو سست .
و زشتخويى . ج : نقائص .
نقيصه
(
naqise
) ا . پ . مأخوذ از تازى - بهتان . و نقيصه گفتن : بهتان گفتن .
نقيض
(
naqiz
) ا . ع . باشگونهء چيزى و مخالف آن . يق : هذا نقيض ذلك :
اى مخالف له . و نيز نقيض : آواز زه كمان .
و آواز نوار تنك ستور . و آواز محمل . و آواز پالان . و بانك چرخ چاه . و بانك انگشتان و استخوانهاى پهلو و بند اندام .
و آوازى كه از مكيدن شاخ حجامت برآيد .
و بانك عقاب . و نقيض الاديم : آواز پوست . و نقيض الرجل : آواز پاى .
نقيض
(
naqiz
) ا . پ . مأخوذ از تازى - باژگونه چيزى و دشمير و مخالف و ضد .
نقيضة
(
naqizat
) ا . ع . راه در كوه . و باشگونه جواب گفتن شعر كسى را . ج : نقائض .
نقيط
(
naqit
) ا . ع . بندهاى كه شخص آزاد شده آزاد كند .
نقيع
(
naqi '
) ا . ع . چاه بسيار آب .
ج : انقعة . و شير بىآميغ سرد . و حوضى كه در آن خرماى تر نهند . و مردى كه مادرش از قوم ديگر باشد . و آب سرد خوشگوار .
و آبى كه نه شور باشد و نه خوش . و بانك و فرياد . و نام موضعى . و نقيع الزبيب و التمر و غيره : شراب مويز و خرما و جز آن و يا آبى كه در آن مويز و يا خرما و جز آن خيسانيده باشند .
نقيع
(
naqi '
) ص . ع . دواء نقيع :
داروى خيسانيدهء در آب . و ماء نقيع : آب سرد خوشگوار .
نقيع
(
naqi '
) م . ع . نقع نقعا و نقيعا . ر . نقع .
نقيعة
(
naqi'at
) ا . ع . مهمانى مسافر . و ستورى كه در مهمانى كشند . ج :
نقائع . و منه المثل : الناس نقائع الموت اى يجزرهم جزر الجزار النقيعة . و نيز نقيعة :
طعامى كه مرد در شب عروسى كه زن مىگيرد مىدهد . و نام موضعى .
نقيف
(
naqif
) ا . ع . حنظل كفانيده .
نقيف
(
naqif
) ص . ع . جذع نقيف : تنهء درخت ديوچه خورده . ج : نقف .
نقيق
(
naqiq
) م . ع . نق الضفدغ نقيقا ( از باب ضرب ) : بانك كرد غوك .
و كذلك : العقرب و الهرة و الدجاجة .
نقيل
(
naqil
) ع . ج . نقيلة .
نقيل
(
naqil
) ا . ج . غريب و مسافر خواه مرد باشد يا زن . و توجبهاى كه از زمين باران رسيده آيد . و هر راهى و رفتارى مر اسب را كه دست و پا را زود بزود بردارد . يق :
انه ذو نقيل . و يا رفتارى ميان دويدن و پويه رفتن .
نقيلة
(
naqilat
) ا . ع . پوست پارهاى كه بر نعل و موزه در پى كنند . و پوست پارهاى كه بر سپل شتر بندند چون سوده گردد .
ج : نقائل و نقيل . و نيز نقيلة : زن مسافر و غريب . و نقيلة العضد : گوشت پارهء درشت از بازو . و ابن نقيلة : غريب و مسافر .
نقيمة
(
naqimat
) ا . ع . نفس و عقل و طبيعت . و فلان ميمون النقيمة :
فلان پاك نفس است .
نقيه
(
naqih
) ص . پ . مأخوذ از تازى - ناقه و ضعيف و به شدهء از بيمارى .
نك
(
nak
) پ . يعنى اينك .
نك
(
nak
) ا . پ . زاج سبز .
نك
(
nok
) ا . پ . منقار مرغ .
نكأ
(
nak '
) م . ع . نكا القرحة نكأ ( از باب فتح ) : برداشت پوست ريش را پيش از به شدن پس ريم بهم رسانيد . و نكا العدو : مجروح كرد و كشت دشمن را . و نكا فلانا حقه گزارد حق فلان را .
نكاب
(
nak - b
) ا . پ . زاج سبز .
و آب زاج .
نكاب
(
nek b
) ا . پ . دستكش و آستين مانندى كه در هواهاى سرد دستها را در ميان آن گذارند . و بهله و دستكش از تيماج كه شكارچيان بر دست كشيده باز و شاهين و جز آن را نگاهدارند . و خبر . و شكل و نقشهاى كه بامداد كشند و با سوزن سازند .
نكاب
(
nok b
) ا . پ . ورم و آماس بناگوش شتر .
نكابة
(
nak bat
) م . ع . نكب الرجل على قومه نكابة ( از باب كرم ) :
نقيب و پذرفتار و معتمد گرديد آن مرد بر قوم خود پس از آنكه نبود .
نكابة
(
nek bat
) م . ع . نكب