تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3703

مساهمون:

ص٣٧٠٣

نسب

(
nesab
) و (
nosab
) ع . ج . نسبة (
nesbat
) و (
nosbat
) .

نسب‌پذير

(
nasab - pazir
) ص . پ . مدعى و ادعا كننده .

نسب‌پذيرى

(
nasab - paziri
) ا . پ . دعوى نسب و نجابت و يا چيز ديگر نمودن .

نسبة

(
nesbat
) م . ع . نسب نسبا و نسبة . ر . نسب .

نسبة

(
nesbat
) و (
nosbat
) م . ع . نژاد و خويشى پدرى و يا خويشى پدرى و مادرى هر دو و علاقه و پيوستگى . ج : نسب (
nesab
) و (
nosab
) .

نسبة

(
nesbatan
) م ف . پ . مأخوذ از تازى - بطور نسبت و با نسبت .

نسبت

(
nesbat
) ا . پ . مأخوذ از تازى - علاقه و پيوستگى و اتصال و علاقه و ارتباط به چيزى و انتساب به چيزى و تعلق . و قرابت و خويشاوندى و انتساب و مناسبت . و نسبت كردن : منسوب كردن و مخصوص نمودن .

نسبتى

(
nesbati
) ا - ص . پ . مأخوذ از تازى - منسوب و متعلق به نسبت . و برادرزن .

نسبنامه

(
nasab - n me
) ا . پ . نژاد نامه و شجرهء نسب .

نسبو

(
nasbu
) ا . پ . جاى لغزان و هموار و صاف .

نسبوت

(
nasbut
) ا . پ . عقل و قوه‌اى كه بدان تميز ميان نيك و بد و خير و شر حاصل مىگردد و قوه مميزه .

نسبه

(
nesbe
) ا . پ . رده و رجه خشتهاى ديوار و چينه ديوار .

نسبى

(
nasabi
) ص . پ . مأخوذ از تازى - منسوب بنسب .

نسبيل

(
nasbil
) ا . پ . نشپيل . ر . نشپيل .

نسپار

(
nasp r
) ا . پ . جايى كه در آن انگور افشرند .

نسپاس

(
nasp s
) ص . پ . ناسپاس .

نسپه

(
nespe
) ا . پ . نسبه و چينه و رده خشتهاى ديوار .

نستار

(
nast r
) ا . پ . نام جلودار قيصر روم .

نستاك

(
nest k
) ا . پ . شكم پيچ و پيچاك شكم .

نستر

(
nastar
) ا . پ . نسترن . و نام راهبى معاصر بانوشيروان .

نستردن

(
nastardan
) ا . پ . نسترن و گل نسرين .

نسترن

(
nastaran
) ا . پ . گلى سپيد و بسيار خوش‌بوى و گل نسرين . و نام گلى سپيد رنك در هندوستان . و گلستان و گلزار . و نوعى از جامه .

نسترون

(
nastarun
) ا . پ . نسترن و گل نسرين .

نستعليق

(
nas - ta'liq
) ا . پ . مأخوذ از دو كلمه تازى : يكى نسخ و ديگرى تعليق - قسمى از خط كنونى ما ايرانيان كه از خط نسخ و خط تعليق استخراج شده . و نستعليق حرف زدن : با تكليف بليغ و فصيح حرف زدن و الفاظ مأخوذ از تازى را از مخرج ادا كردن .

نستعليق‌گوى

(
nas - ta'liq - guy
) ص . پ . واو مجهول - كسى كه با تكلف فصيح سخن مىگويد .

نستق

(
nostoq
) ا . ع . خادم .

نستك

(
nestak
) ا . پ . پنبه محلوج باريك پيچيده .

نستم

(
nestam
) ا . پ . جاى نشستن و جاى توقف و آشيانه .

نستور

(
nastur
) ا . پ . از اعلام است .

نستوه

(
nastuh
) ا . پ . دلير و جنگجو و مبارز و ستيزنده و ستيهنده و ستيزه‌جو و درشت و گستاخ و بدكردار و زشت و پر روى كه از بحث و مخاصمه روىگردان نشود . و نام پهلوانى ايرانى .

نستهن

(
nastahan
) ا . پ . نام برادر پيران ويسه .

نسج

(
nasj
) ا . ع . بافتگى . و نسج العنكبوت : هر كارى كه در نهايت سستى و ضعف باشد . و نسج اليمن : اى منسوج اليمن . و نسج الغيث : گياه .

نسج

(
nasj
) م . ع . نسج الثوب نسجا ( از باب نصر و ضرب ) : بافت آن جامه را . و نسجت الريح الربع : يعنى در طول و عرض آن سراى وزيد باد . و نسجت الريح الورق و الهشيم : گرد كرد باد برگها و گياههاى خشكيده را به روى هم . و نسج الشاعر الشعر : بنظم در آورد آن شاعر شعر را . و نسج الكذاب الزور : آراست آن دروغ‌گو دروغ را . و نسجت الناقة فى سيرها : بشتاب رفت آن ماده ماده شتر . و نسجت الريح التراب : گسترد باد بعض خاك را بر بعضى . و يق : الريح تنسج التراب : باد بر آثار و رسوم خاك گرد و غبار مىگستراند . و الريح تنسج الماء : باد چون بر آب وزد موجها در آن پديد مىآورد مانند راهها .

نسج

(
nasj
) ا . پ . مأخوذ از تازى - بافت و بافتگى و تنيد .

نسج

(
nosoj
) ا . ع . سجاده‌ها .

نسح

(
nash
) ا . ع . خرده ريزه
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3703 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )