تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3698

مساهمون:

ص٣٦٩٨

نزعتان

(
naza'at ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : محل موى رفتگى از دو جانب پيشانى .

نزغ

(
nazq
) م . ع . نزغ بينهم الشيطان نزغا ( از باب فتح ) : تباهى افكند شيطان ميان ايشان و برآغالانيد ايشان را و وسوسه كرد ميان ايشان . و نزغ فلانا بكلمة : طعن كرد فلان را به زبان . و نزغ زيدا : غيبت كرد زيد را .

نزغده

(
nazqade
) و (
nazaqde
) ا . پ . كوفته شده و ترنجيده و مفصلهاى دردمند شده .

نزف

(
nazf
) م . ع . نزف ماء البئر نزفا ( از باب ضرب ) : كشيد همه آب چاه را . و نزفت البئر : خشك گرديد آن چاه ، و كذا نزفت ( مجهولا ) لازم و متعدى ) . و نزف فلان دم فلان : بيرون كرد فلان خون فلان را بفصد و يا حجامت . و نزف فلانا الدم : خون بسيارى از فلان آمد تا آنكه سست گرديد . و نزف دمه ( مجهولا ) : روان شد خون وى . و نزف فلان ( ايضا مجهولا ) : منقطع گرديد حجت فلان در خصومت . و نزف الرجل ( ايضا مجهولا ) : عقل رفته گرديد و بيهوش و مست شد آن مرد . قوله تعالى :
لا يُصَدَّعُونَ عَنْها وَ لا يُنْزِفُونَ
.

نزف

(
nozf
) ا . ع . بركشيدگى آب چاه .

نزف

(
nazaf
) م . ع . نزف عبرته نزفا ( از باب سمع ) : ايستاد اشك وى .

نزف

(
nazef
) ص . ع . ضعيف شده از كمى خون .

نزف

(
nozaf
) ع . ج . نزفة .

نزف

(
nozzaf
) ص . ع . عروق نزف : رگهايى كه خون از آنها روان نگردد .

نزف الدم

(
nazf - od - dam
) ا . پ . مأخوذ از تازى - روانى خون از بدن .

نزفة

(
nozfat
) ا . ع . اندك از آب و شراب و جز آن . ج : نزف .

نزق

(
nazq
) م . ع . نزق الفرس نزقا و نزوقا ( از باب نصر و ضرب و سمع ) : برسكيزيد آن نريان بر ماديان و يا بچستى و چالاكى پيش در آمد و برجست . و نزق الاناء و الغدير نزقا ( از باب ضرب و سمع ) : لبالب شد آن آوند و آن آبگير .

نزق

(
nazq
) و (
nazaq
) م . ع . نزق نزقا و نزقا ( از باب سمع و ضرب ) : سبكى و شتابى نمود هنگام خشم .

نزق

(
nazaq
) ص . ع . مكان نزق : جاى نزديك .

نزق

(
nazeq
) ص . ع . سبك و خفيف . و نزق الحقاق : خصومت‌كننده در چيزهاى پست و بيهوده .

نزك

(
nazk
) م . ع . نزكه نزكا ( از باب نصر ) : نيزهء كوتاه زد بر او . و نزك فلانا : زشت گفت و دروغ بربست بر فلان بناحق .

نزك

(
nazk
) و (
nezk
) ا . ع . نرهء سوسمار و جز آن .

نزك

(
nozak
) ص . ع . رجل نزك : مرد سخت عيب‌كننده مردمان .

نزگ

(
nazag
) ا . پ . عدس .

نزل

(
nezl
) ا . ع . مجتمع و فراهم آمده .

نزل

(
nozl
) ا . ع . منى و آب مرد .

نزل

(
nozl
) و (
nozol
) ا . ع . منزل . و آنچه پيش مهمان فرود آينده آرند از طعام و جز آن . قوله تعالى :
هذا نُزُلُهُمْ يَوْمَ الدِّينِ
. ج . انزال .

نزل

(
nozl
) و (
nozol
) و (
nazal
) ا . ع . خوبى و پاكيزگى و باليدگى كشت .

نزل

(
nazal
) ا . ع . باران . و فزونى و بركت طعام . يق : طعام كثير النزل اى البركة .

نزل

(
nazal
) ص . ع . مكان نزل : جايى كه بيشتر در آن فرود مىآيند . و طعام نزل : طعام با بركت .

نزل

(
nazal
) م . ع . نزل الزرع نزلا ( از باب سمع ) : پاكيزه و باليده گرديد آن كشت . و نزل فلان : زكام زده گرديد فلان .

نزل

(
nazel
) ص . ع . مكان نزل : جايى كه بيشتر در آن فرود مىآيند . و نيز زمين سختى كه باندك باران سيل از آن جارى مىشود . و خط نزل : خط مجتمع و فراهم آمده .

نزل

(
nozol
) ا . ع . طعام با بركت . و فزونى و بركت . و دهش . و گروه فرود آينده . و به اين معنى اخير ج . نزيل است .

نزلات

(
nazal t
) و (
nazel t
) ا . ع . تركت القوم على نزلاتهم : گذاشتم آن قوم را بر استقامت و درستى حالشان . و وجدت القوم على نزلاتهم : يافتم آن قوم را در منازلشان . و كذلك : نزلاتهم در هر دو .

نزلات

(
nazel t
) ع . ج . نزلة .

نزلات

(
nazel t
) ا . پ . مأخوذ از تازى - نزله‌ها .

نزلة

(
nazlat
) ا . ع . يك دفعه نزول و يك بار فرود آمدن . قوله تعالى :
وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرى
اى مرة . و نيز نزلة : زكام .

نزلة

(
nazlat
) ص . ع . ارض نزلة : زمين نيكو زراعت شده .

نزلة

(
nezlat
) ا . ع . نوع و هيئت