و نذورا . ر . نذر .
نذورات
(
nozur t
) ا . پ .
ماخوذ از تازى - آنچه از نقد و جنس كه براى اماكن مشرفه فرستند . و طعام فاتحه روح بزرگان و آنچه در راه خدا انفاق كنند و انفاق آن را بر خود واجب گردانند .
نذول
(
nozul
) ع . ج . نذل .
نذولة
(
nozulat
) م . ع . نذل نذالة و نذولة . ر . نذالة .
نذيذ
(
naziz
) م . ع . آنچه از بينى و يا از دهن برآيد .
نذيذ
(
naziz
) م . ع . نذنذيذا ( از باب نصر ) : كميز انداخت و شاشيد .
نذير
(
nazir
) م . ع . انذر انذارا و نذرا و نذرا و نذرا و نذيرا . ر .
نذر (
nazr
) و (
nazr
) و (
nazor
) .
نذير
(
nazir
) ا - ص . ع . ترس و بيم . و ترساننده و بيم كرده شده . ج : نذر .
و آواز كمان . و پيغمبر و رسول و نبى . و پيرى . و از اعلام است . و نيز از نامهاى آن حضرت صلى اللّه عليه و آله مىباشد . و النذير العريان : مردى بود از بنى خثعم روزى عوف بن عامر بر وى حمله كرد و دست وى و دست زن وى را بريد . و نيز هر ترسانندهء به حق را گويند زيرا چون كسى خواهد قوم خود را ترساند و بيم كند برهنه گردد و بجامه اشاره كند .
نذير
(
nazir
) ا - ص . پ . مأخوذ از تازى - ترساننده و خبر آورنده كه ترير نيز گويند .
نذيرة
(
nazirat
) ا . ع . آنچه نذر دهند . و فرزندى كه پدر و مادر وى را قيم و يا خادم معبد و كليسا گردانند ، مذكر و مؤنث در وى يكسان است . و طليعه لشكر كه از امور دشمن آگاه سازد و ترساند .
نذيل
(
nazil
) ص . ع . كمينه و فرومايهء ناكس و خوار . ج : نذلاء . و نذال .
نر
(
nar
) ا - ص . پ . مذكر ضد ماده . و نره و آلت رجوليت . و مرد و فحل .
و حيوانى كه براى گشنى نگاه مىدارند . و دلير و مردانه . و زشت و كريه و ناهموار . و كوهه و موجه آب . و خوشه و دسته . و تپه و پشته .
و ساقه درخت كه شاخهها از اطراف آن بر مىآيند . و خثتا يعنى كسى كه آلت مردان و زنان هر دو را دارد . و نام پدر سام كه آن را نريم و نريمان نيز گويند . و انگشت نر : ابهام .
نر
(
nar
) ا . پ . ديوار كوچكى كه در برابر چيزى كشند تا پديدار نباشد .
نراد
(
narr d
) ا - ص . پ . از لغات مولده از آميزش پارسى با تازى است :
آنكه نرد بازى مىكند و آنكه بازى نرد را خوب مىداند و نيك بازى مىكند .
نراك
(
nar k
) م ف . پ . هميشه و پيوسته و بر دوام .
نرانگشت
(
nar - angoct
) ا . پ .
ابهام .
نرجس
(
narjes
) و (
narjes
) ا . ع . مأخوذ از نرگس پارسى و بمعنى آن .
نرجل
(
narajol
) ا . پ . نوعى از پارچه ابريشمين كه در حبشه بافند .
نرخ
(
nerx
) ا . پ . قيمت و بها و بهاى هر جنسى در بازار . و قيمتى كه براى آذوقه حكومت تعيين مىكند . و رونق و رواج .
و نرخ بازار : ارزش هر جنسى بقيمتى كه در بازار مىفروشند . و نرخ نهادن : معين كردن حكومت قيمت و بهاى چيزى را .
نرخبندى
(
nerx - bandi
) ا . پ .
تعيين قيمت و قيمت رايج . و نرخبندى كردن : تعيين قيمت كردن .
نرخ داروغه
(
nerx - d ruqe
) ا . پ . واو مجهول - متصدى بازار كه تعيين مىكند نرخ غله را .
نرخنامه
(
ncrx - n me
) ا . پ .
قيمت رايج .
نرخى
(
nerxi
) ا . پ . آنكه تعيين قيمت رايج را مىكند و قيمتكننده و مقوم .
نرد
(
nard
) ا . پ . نوعى از بازى قمار كه داراى تختهايست كه سطح آن را بد و قسمت مشابه هم تقسيم كردهاند و در روى هر يك از آن دو قسمت شش خانه در طرف يمين و شش در طرف يسار رسم نموده و با دو طاس و سى مهره به روى آن تخته بازى مىكنند . و نيز نرد : تنه درخت را مىگويند . و هفت بازى نرد : ر . خانهگير .
نرد
(
nard
) ا . ع . مأخوذ از پارسى - نوعى از بازى . و يك نوع جوالى كه شكم آن فراخ و دهانش تنك و مخروطى و از برك خرما سازند و در آن رطب ريخته از جايى بجايى نقل كنند . و ضمادى مركب كه بر آماسها طلا كنند .
نردباز
(
nard - b z
) ص . پ .
نراد و آنكه نردبازى مىكند .
نردبان
(
nardo - b n
) ا . پ . پله و درجه و مرتبه و زينهخواه از چوب باشد و يا جز آن .
نردك
(
nardak
) ا . پ . لغز و چيستان و افسانه . و مصغر نرد يعنى نرد كوچك .
نرده
(
narde
) ا . پ . محجرى كه در جلو ايوان مىسازند و طارمى نيز گويند .
نرز
(
narz
) م . ع . پنهان شدن از بيم و ترس ، و الفعل من نصر .
نرزد
(
narzad
) پ . كلمه نفى از