تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3068

مساهمون:

ص٣٠٦٨
كسى كه خوددارى مىكند در دفع پليدى و غايط خود و منقبض و داراى يبوست طبع .

مترع

(
motra '
) ص . ع . پر و سرشار .

مترع

(
motre '
) ص . ع . كسى كه پر مىكند و انباشته مىكند .

مترع

(
motarre '
) ص . ع . آنكه مىبندد در را .

مترعة

(
motra'at
) ا . ع . رجل ذو مترعة : مردى كه نه شتابى نمايد و نه خشم . و با وقار و آرام .

مترعة

(
motra'at
) ص . ع . مونث مترع : پر و سرشار .

مترعة

(
motre'at
) ص . ع . مونث مترع : زنى كه پر مىكند و انباشته مىنمايد .

مترعث

(
motara''es
) ص . ع . آرايش شده با گوشواره .

مترعرع

(
motara're '
) ص . ع . شادمان و چالاك .

مترعظ

(
motara''ez
) ص . ع . كسى كه آزمايش مىكند بار شتر را و آن را برابر مىكند .

مترعى

(
motara''i
) ص . ع . چرندهء گياه .

مترغب

(
motaraqqeb
) ص . ع . اميدوار و منتظر .

مترغم

(
motaraqqem
) ص . ع . خشمگين و در حالت خشم و غضب .

مترف

(
motraf
) ص . ع . بناز و نعمت پرورده . و وا گذاشته به ميل و خواهش خود كه هر چه خواهد كند . و مغرور و خودبين و از خود راضى .

مترف

(
motref
) ص . ع . كسى كه از روى خودسرى اصرار به نافرمانى مىكند .

مترف

(
motref
) و (
motarref
) ص . ع . مردى كه وى را توانگرى و نعمت بىراه مىگرداند و بر باد مىدهد . و بخشاينده‌اى كه در زندگانى خويش آسوده باشد . و بخشندهء لوازم زندگانى .

مترفض

(
motaraffez
) ص . ع . پريشان و متفرق و پراكنده و پاشيده . و شكسته و شكافته شده .

مترفع

(
motaraffe '
) ص . ع . برافراخته شده و بلند كرده شده . و متكبر .

مترفغ

(
motaraffeq
) ص . ع . آنكه در عيش و فراخى زندگانى مىكند .

مترفق

(
motaraffeq
) ص . ع . خيرخواه و نيك‌انديش و مهربان .

مترفه

(
motaraffeh
) ص . ع . بر آسوده و تن‌آساى .

مترقب

(
motaraqqeb
) ص . ع . كسى كه انديشه مىكند و مىنگرد . و كسى كه انتظار مىكشد و اميد دارد .

مترقب

(
motaraqqeb
) ا . پ - ماخوذ از تازى - منتظر و نگران و اميدوار با حرص و آز . و محافظ و نگهبان .

مترقرق

(
motaraqreq
) ص . ع . رخشان و تابان . و مأل مترقرق : شتران مايل و مستعد لاغرى و فربهى .

مترقش

(
motarraqqec
) ص . ع . زينت داده شده و آراسته شده .

مترقص

(
motaraqqes
) ص . ع . به بالا و پائين متحرك شده .

مترقع

(
motaraqqe '
) ا . ع . چيزى كه بدان نكوهند و دشنام دهند . و موضع شتم و دشنام . يق ارى فيه مترقعا اى موضعا للشتم و الهجا .

مترقع

(
motaraqqe '
) ص . ع . فراهم آورنده . و آنكه مىورزد و كوشش در بدست آوردن سود مىكند .

مترقق

(
motaraqqeq
) ص . ع . مهربان و مشفق . و نرم دل و رحيم .

مترقن

(
motaraqqen
) ا . ع . خضاب كرد به حنا و يا زعفران .

مترقى

(
motaraqqi
) ص . ع . بالا رفته و پيش رفتهء در علم و ترقى نموده .

متركب

(
motarakkab
) ص . ع . نشانيده . و درج كرده و در ميان نهاده . و بالا رفته و سوار شده و نهاده .

متركب

(
motarakkeb
) ص . ع . يكى بر ديگرى بالا رفته و سوار شده .

متركح

(
motarakkeh
) ص . ع . كاهل و سست و تنبل . و درنك كننده و راحت نشسته . و فراخ و گشاد و وسيع . و چست و چالاك . و دست‌آموز و متصرف در كار .

متركل

(
motarakkel
) ص . ع . كسى كه پاى خود را بر چيزى مىنهد مانند آنكه پاى به روى بيل مىگذارد تا آن را به زمين فرو كند .

متركن

(
motarakken
) ص . ع . ثابت و استوار و محكم و برقرار . و با وقار و ساكن .

مترمرم

(
motaramrem
) ص . ع . خاموش و ساكت . و كسى كه مىجنباند لبها را بىآنكه سخن گويد .

مترمز

(
motarammez
) ص . ع . كسى كه حرف مىزند با رمز و علامت . و هنگامه جو . و آشفته و سرگشته و مضطرب .

مترمع

(
motaramme '
) ص . ع . مضطرب شدهء از خشم . و آلودهء در پيخال خويش .

مترمق

(
motarammeq
) ص . ع . آن كه جرعه جرعه و بنوبت مىنوشد .

مترمل

(
motarammel
) ص . ع . بىزن . و آلودهء به خون . و فرومايه و دون و حقير .

مترمم

(
motarammem
) ص . ع . متفرق و پراكنده .

مترمى

(
motarammi
) ص . ع .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3068 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )