تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3671

مساهمون:

ص٣٦٧١
هم سن‌اند .

نتايج

(
nat yej
) ا . پ . مأخوذ از تازى - نتيجه‌ها و سرانجامها و ماحصلها . ر . نتيجه .

نتة

(
nottat
) ا . ع . چاهك خرد در سنك سخت .

نتح

(
nath
) ا . ع . خوى و عرق و تراوش . و نيز نتح : شلم درخت . ج : نتوح .

نتح

(
nath
) م . ع . نتحت الراوية نتحا و نتوحا ( از باب ضرب ) : تراوش كرد آن راويه . و نيز نتح و نتوح : بيرون شدن خون از پوست . و تراويدن چربى از خيك و ترى از زمين . و نتح الحر العرق : بيرون آورد گرماخوى را فنتح هو : پس تراويد خوى ( لازم و متعدى ) .

نتخ

(
natx
) م . ع . نتخ اليه ببصره نتخا ( از باب ضرب ) : نگريست بسوى او . و نتخ ضرسه : از بيخ بركند دندان او را . و نتخ الشوك من رجله : بركند خار را از پاى او . و نيز نتخ : جامه بافتن . و ربودن باز گوشت را .

نتر

(
natr
) م . ع . نتره نترا ( از باب نصر ) : ربود آن را . و نتر عليه : درشتى نمود بر آن . و نتر الكلام : درشت و زشت گفت و نتر فلانا : سخت نيزه زد فلان را . و نتر الشئ : به سختى كشيد آن چيز را . و نتر الثوب : بانگشتان شكافت آن جامه را و يا بدندان . و نتر فى القوس : سخت كشيد آن كمان را . و نتر فلان : سست و خوار گرديد فلان . و نيز نتر : سر نره ماليدن پس از بول كردن و كشيدن آن بدرشتى . الحديث : فلينتر ذكره ثلاث نترات .

نتر

(
natar
) م . ع . تباه و فساد و هلاك ، و الفعل من سمع .

نترات

(
natar t
) ع . ج . نترة .

نترة

(
natrat
) ا . ع . زخم نيزهء درگذرنده . و يك دفعه كشيدن . ج : نترات . نيز نترة : سخنى كه بيازارد و دل را بسوزاند و سوراخ كند .

نتش

(
natc
) م . ع . نتش الشوكة و نحوها نتشا ( از باب ضرب ) : بيرون آورد خار و مانند آن را با منقاش . و نتش اللحم و نحوه : كشيد گوشت و مانند آن را با نشكنج . و نتش الشعر : بركند آن موى را . و نتش فلانا : زد فلان را . و نتش الشئ : با پاى دور كرد آن چيز را . و نتش الرجل الشئ : ورزيد آن مرد و كسب كرد آن چيز را . و نتش زيدا نتشا و تنتاشا : در پنهانى عيب كرد زيد را . و ما نتشت من فلان شيئا : برنگرفتم از فلان چيزى . و بحر لا ينتش و لا ينكش ( مجهولا فيهما ) : يعنى دريايى كه آب آن كشيده نشود .

نتش

(
natac
) ا . ع . نخستين گياهى كه برويد . و نوك و بن از هر گياه كه اول نمايان گردد .

نتغ

(
natq
) م . ع . نتغه نتغا ( از باب نصر و ضرب ) : عيب كرد او را و گفت درباره او آنچه در وى نبود .

نتف

(
natf
) م . ع . نتف شعره نتفا ( از باب ضرب ) : بركند موى آن را . و نتف فى القوس : سبك كشيد كمان را .

نتف

(
natef
) ص . ع . غراب نتف الجناح : زاغ بركنده بال .

نتف

(
notaf
) ع . ج . نتفة .

نتفة

(
notfat
) ا . ع . آنچه با انگشت از گياه و جز آن برچينند . ج : نتف . و بخشش و عطا . و افاده نتفة من العلم : اى شيئا .

نتفة

(
notafat
) ص . ع . رجل نتفة : مردى كه آغاز علمى را كند و بانجام نرساند .

نتفتر

(
notaftar
) ا . پ . گياهى كه آن را ياز نيز گويند .

نتق

(
natq
) م . ع . نتقه نتقا ( از باب نصر ) : جنبانيد آن را . قوله تعالى :
وَ إِذْ نَتَقْنَا الْجَبَلَ
: اى زعرعناه . و نتق الشئ : افشاند آن چيز را . و نتق الدلو من البئر : بركشيد دول را از چاه . و نتق الجلد : باز كرد و بركند آن پوست را . و نتقت المرأة : بسيار بچه گرديد آن زن . و نتق فلان : سخن گفت فلان . و هو لا ينتق اى لا ينطق .

نتك

(
natk
) ا . پ . تنگ زين . و كار مشكل و دشوار .

نتك

(
natk
) م . ع . نتك ذكره نتكا ( از باب ضرب ) : از بول پاك كرد نره خود را پس از شاشيدن و فشاند آن را . و نتك الشعر : بركند موى را . و نتك الشئ : كشيد چيزى را كه بپنجه گرفته بود و سپس به زور شكست آن را .

نتل

(
natl
) م . ع . نتله نتلا ( از باب ضرب ) : بپيش كشيد آن را . و نتل فلانا : راند فلان را و سرزنش نمود آن را . و نتل الجراب : بيرون آورد آنچه در انبان بود . و نتل الرجل من بين القوم نتلا و نتولا و نتلانا : پيش برآمد آن مرد از صف قوم .

نتل

(
natl
) و (
natal
) ا . ع . تخم شتر مرغ كه پر از آب كرده در بيابان دفن كنند .

نتل

(
natal
) ا . ع . بندهء تنومند و بزرك هيكل .

نتلان

(
natal n
) م . ع . نتل نتلا و نتولا و نتلانا . ر . نتل .

نتن

(
natn
) ا . ع . بوى ناخوش و بد .