تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3651

مساهمون:

ص٣٦٥١

نافق

(
n feq
) ص . ع . رايج و فروختنى و حاضر و آمادهء براى فروختن .

نافقاء

(
n feq '
) ا . ع . يكى از سوراخهاى كلاكموش كه آن را نهان دارد و ديگرى را ظاهر كند . ج : نوافق .

نافقة

(
n feqat
) ا . ع . مأخوذ از فارسى - نافه مشك .

نافلة

(
n felat
) ا . ع . غنيمت . و دهش و عطيه . و عبادتى كه واجب نباشد . و نبيره . ج : نوافل . قوله تعالى :
وَ وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ نافِلَةً
.

نافله

(
n fele
) ا . پ . مأخوذ از تازى - نماز سنت كه واجب نباشد .

نافوخ

(
n fux
) ا . ع . اصل السوس .

نافه

(
n fe
) ا . پ . خريطه و كيسه‌اى كه در آن مشك مىباشد . و شكم و يا پوست شكم از هر حيوانى . و خرنوب و جوزق . و نافه آف : ناف آهوى مشك . و نافه آهو : زلف مشكين خوبان . و نافه مشك : خريطهء مشك . و نافه مشك يافتن : بلند آوازى و نيك نامى يافتن و شهرت يافتن .

نافه

(
n feh
) ا . ع . مانده شده . ج : نفه .

نافه

(
n feh
) ص . ع . بددل و جبان و ترسو . و رام شده سپس سختى و درشتى .

نافه‌بوى

(
n fe - buy
) و (
n fe - boy
) ص . پ . واو مجهول - گنده دهان و آنكه نفس وى گنددار و بد بوى باشد .

نافه‌بوى

(
n fe - buy
) و (
n fe - boy
) ا . پ . واو مجهول - نمام و سخن‌چين و آنكه از مردم بد مىگويد .

نافهة

(
n fehat
) ص . ع . مؤنث نافه . و نفس نافهة : نفس مانده .

نافهم

(
n - fahm
) ص . پ . كسى كه فهم و دريافت و ادراك ندارد .

نافهمى

(
n - fahmi
) ا . پ . بىادراكى و بىفهمى .

نافى

(
n fi
) ص . ع . دوركننده . و دور كرده شده . و دفع‌كننده . و دفع كرده شده .

نافية

(
n feyat
) ص . ع . مؤنث نافى .

ناق

(
n q
) ع . شره و خراشى كه در دست برآيد . و چين و شكاف مانندى كه در كف دست در ما بين ريشه انگشت كوچك و ريشه انگشت نر در مقدم رش دست و بند پنجه مىباشد . و هر جايى از بدن كه شبيه به آن باشد مانند شكم آرنج و بن دمغزه .

ناق

(
n q
) ا . ع . ج . ناقة .

ناقابل

(
n - q bel
) ص . پ . آنكه قابليت و لياقت ندارد . و بىعقل و بىكفايت .

ناقات

(
n q t
) ع . ج . ناقة .

ناقب

(
n qeb
) ص . ع . آنكه نقب مىكند و ديوار را سوراخ مىكند . و آنكه بحث از خبر مىكند و مىكاود آن را .

ناقبة

(
n qebat
) ا . ع . بيمارى كه عارض انسان مىگردد از دير ماندن پهلو در بستر . و ريشى كه بر پهلو برميآيد و بر شكم مستولى مىگردد .

ناقبول

(
n - qabul
) ص . پ . پذيرفته ناشده و قبول ناشده . و نفرت و كراهت داشته شده و مردود شده و ناپسند و نامقبول .

ناقة

(
n qat
) ا . ع . شتر ماده . ج : ناق و نوق و انوق و انؤق و اونق و اينق و نياق و ناقات و انواق و ايانق و نياقات . و نام چند ستاره كه بر شكل شتر واقع شده‌اند . و نيز ناقة : واحد ناق يعنى يك بئره و خراشى كه بردست برآيد .

ناقد

(
n qad
) ص . ع . سره‌كننده درهمها . ج : نقاد .

ناقر

(
n qer
) ا . پ . يك نوع سازى شبيه بچنگ .

ناقر

(
n qer
) ا . ع . تيرى كه بر نشانه رسد . ج : نواقر .

ناقرة

(
n qerat
) ا . ع . بلا و سختى و مصيبت و رنج . و حجت . و بينهما ناقرة : اى مراجعة فى الكلام : يعنى سخن را بهم باز مىگردانند .

ناقز

(
n qez
) ص . ع . عطاء ناقز : دهش بيهوده و هيچ‌كاره .

ناقزة

(
n qezat
) ا . ع . هر يك از دست و پاى ستور . ج : نواقز .

ناقس

(
n qes
) ا . ع . ترش و حامض .

ناقص

(
n qes
) ص . ع . آنكه از چيز تمام مىكاهد . و درهم ناقص : درمى كه وزنش تمام نباشد . و باصطلاح نحو و صرف : فعل ناتمام مانند غزا و رمى .

ناقص

(
n qes
) ص . پ . مأخوذ از تازى - ناتمام و ناكامل و نقصان يافته . و كلته و مقطوع و معيوب . و ناآزموده‌كار و بىوقوف و نادان . و چيزى كه به حد كمال نرسيده باشد . و ناقص العقل و يا ناقص عقل : بىعقل و ابله و نادان .

ناقض

(
n qez
) ص . ع . آنكه به زور و قوت مىشكند . و آنكه باز مىكند تاب ريسمان و جز آن را . و آنكه مىشكند پيمان و عهد و جز آن را .

ناقط

(
n qet
) ا . ع . بنده‌اى كه آن را بنده‌اى آزاد آزاد كرده باشد .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3651 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )